ساخت گلدان خودآبیار با بطری پلاستیکی و چند وسیله ساده

پایگاه خبری سرگرمی روز: با یک بطری پلاستیکی دورریختنی، کمی نخ و چند وسیله معمولی می توانید یک گلدان خودآبیار بسازید که آب را به آرامی به ریشه گیاه می رساند. این روش کم هزینه برای نگهداری سبزی های کوچک، گیاهان آپارتمانی و حتی کاشت بذر در فضای محدود مناسب است.

 

 

گلدان خودآبیار چیست و چطور کار می کند؟

 

گلدان خودآبیار به شکلی طراحی می شود که گیاه بتواند به تدریج آب موردنیاز خود را دریافت کند. در این روش، یک مخزن کوچک آب زیر قسمت کاشت قرار می گیرد و یک نخ جاذب، آب را از مخزن به خاک منتقل می کند. به این پدیده «خاصیت مویینگی» گفته می شود؛ یعنی آب در الیاف نخ حرکت می کند و به خاک می رسد.

این گلدان به برق، پمپ یا تجهیزات گران قیمت نیاز ندارد و با وسایلی ساخته می شود که معمولاً در خانه پیدا می شوند. البته خودآبیار بودن به معنای بی نیازی کامل از مراقبت نیست؛ باید سطح آب و رطوبت خاک را مرتب بررسی کنید.

وسایل لازم برای ساخت باغچه با بطری

• یک بطری پلاستیکی شفاف یا رنگی، ترجیحاً ۱ تا ۲ لیتری

• یک قیچی محکم یا کاتر

• مقداری نخ پنبه ای ضخیم یا فتیله جاذب آب

• خاک گلدان سبک و مناسب

• بذر یا نشای گیاه دلخواه

• آب تمیز

• یک میخ گرم یا ابزار سوراخ کاری، فقط با کمک بزرگسال

نکته: برای سبزی هایی مانند ریحان، جعفری و گشنیز می توانید از بذر استفاده کنید. اگر می خواهید نتیجه را سریع تر ببینید، نشای کوچک گیاه انتخاب مناسبی است.

مرحله اول: بطری را آماده کنید

 

ابتدا بطری را با آب و مایع ظرف شویی بشویید و برچسب آن را جدا کنید. سپس حدود یک سوم بالایی بطری، نزدیک قسمت شانه ای آن، خط بکشید تا دو بخش برای ساخت گلدان داشته باشید.

 

با کمک بزرگسال، بطری را از روی خط برش دهید. قسمت پایینی بطری مخزن آب خواهد بود و قسمت بالایی، پس از برعکس شدن، محل قرار گرفتن خاک و گیاه است.

نکته ایمنی: لبه های بطری پس از برش ممکن است تیز باشند. با دست روی لبه ها نکشید و در صورت نیاز آن ها را با نوار مقاوم بپوشانید.

مرحله دوم: نخ را از درِ بطری عبور دهید

 

درِ بطری را باز کنید و با کمک بزرگسال، سوراخی کوچک در مرکز آن ایجاد کنید. نخ پنبه ای را از سوراخ عبور دهید؛ به طوری که بخشی از نخ داخل قسمت بالایی و بخش دیگر آن از در عبور کرده و به سمت مخزن آب برسد.

 

نخ باید به اندازه ای بلند باشد که یک سر آن در آب قرار بگیرد و سر دیگرش در خاک دفن شود. برای این کار می توانید از نوار باریکی از پارچه نخی تمیز یا بند کفش پنبه ای نیز استفاده کنید.

استفاده از نخ پنبه ای مناسب اهمیت زیادی دارد، چون الیاف جاذب می توانند آب را به تدریج به خاک منتقل کنند.

 

مرحله سوم: گلدان را سرهم کنید

 

حالا قسمت بالایی بطری را برعکس کنید؛ به طوری که دهانه و درِ بطری رو به پایین قرار بگیرند. این بخش را داخل قسمت پایینی بگذارید تا مانند یک قیف درون مخزن قرار بگیرد.

 

پیش از اضافه کردن خاک، مطمئن شوید نخ از دهانه عبور کرده و سر پایینی آن به کف مخزن می رسد. سپس مخزن را با کمی آب پر کنید؛ سطح آب باید به اندازه ای باشد که نخ در آن قرار بگیرد، اما خاک مستقیماً در آب غوطه ور نشود.

مرحله چهارم: خاک مناسب را اضافه کنید

 

خاک سبک گلدان را به آرامی داخل بخش بالایی بریزید و نخ را در میان خاک قرار دهید تا تماس خوبی با آن داشته باشد. خاک نباید بیش از حد فشرده شود؛ زیرا ریشه گیاه برای رشد به هوا نیز نیاز دارد.

 

اگر خاک معمولی باغچه سنگین و متراکم است، بهتر است از ترکیب آماده مخصوص گلدان استفاده کنید. خاک سبک و دارای زهکشی مناسب کمک می کند رطوبت بهتر توزیع شود و ریشه ها در محیطی بیش از حد خیس باقی نمانند.

 

مرحله پنجم: گیاه موردعلاقه تان را بکارید

 

اکنون نوبت کاشت است! یک نشای کوچک ریحان یا جعفری را در مرکز خاک قرار دهید و اطراف ریشه را با خاک پر کنید. اگر بذر می کارید، آن را مطابق دستور روی بسته بندی در عمق مناسب قرار دهید.

 

پس از کاشت، کمی آب از بالا به خاک بدهید تا خاک اولیه مرطوب شود و نخ نیز شروع به انتقال آب کند. سپس مخزن پایینی را بررسی کنید و مطمئن شوید نخ همچنان با آب تماس دارد.

برای شروع، ریحان، جعفری، گشنیز و بعضی سبزی های برگ دار انتخاب های خوبی هستند؛ البته میزان موفقیت به نور، دما، اندازه گلدان و نیاز آبی هر گیاه بستگی دارد.

مرحله ششم: باغچه کوچک خود را در جای مناسب قرار دهید

 

گلدان را در مکانی روشن قرار دهید که متناسب با نیاز گیاه نور دریافت کند. برای سبزی هایی مانند ریحان، نور کافی اهمیت زیادی دارد؛ اما آفتاب شدید پشت شیشه ممکن است بطری را بیش از اندازه گرم کند.

 

هر چند روز یک بار این موارد را بررسی کنید:

• مخزن آب: پیش از خالی شدن کامل، آب آن را تجدید کنید.

• رطوبت خاک: خاک باید متناسب با نیاز گیاه مرطوب باشد، نه همیشه خیس و باتلاقی.

• وضعیت ریشه و برگ ها: زرد شدن برگ ها، بوی نامطبوع خاک یا رشد کپک می تواند نشانه رطوبت بیش از حد یا تهویه نامناسب باشد.

• تمیزی مخزن: هر از گاهی مخزن را بشویید و آب مانده و آلوده را عوض کنید.

چه گیاهانی برای این باغچه مناسب اند؟

۱. ریحان

انتخابی خوش عطر برای آشپزخانه است و با دریافت نور کافی و رطوبت متعادل می تواند به خوبی رشد کند.

۲. جعفری

برای باغچه های کوچک خانگی مناسب است؛ فقط باید فضای کافی برای رشد ریشه و خاک مناسب داشته باشد.

۳. گشنیز

می توانید آن را از بذر پرورش دهید و پس از جوانه زنی، نور و رطوبت مناسبش را فراهم کنید.

این روش برای بسیاری از گیاهان رطوبت دوست کاربرد دارد، اما برای کاکتوس ها و ساکولنت هایی که به خشک شدن خاک بین دو آبیاری نیاز دارند، انتخاب مناسبی نیست.

 

۵ اشتباه رایج که باید از آن ها دوری کنید

۱. استفاده از نخ نامناسب: نخ های کم جذب ممکن است آب را به خوبی به خاک منتقل نکنند.

۲. فشرده کردن خاک: خاک متراکم جریان هوا را محدود می کند و ممکن است ریشه ها را آسیب پذیر کند.

۳. پر کردن بیش از حد مخزن: تماس مستقیم و دائمی خاک با آب می تواند موجب خیس ماندن بیش از اندازه ریشه شود.

۴. قرار دادن گلدان در آفتاب سوزان: گرمای زیاد می تواند دمای آب و خاک را بالا ببرد و گیاه را تحت فشار قرار دهد.

۵. فراموش کردن نظافت مخزن: آب راکد و آلودگی می توانند باعث ایجاد بوی نامطبوع و رشد جلبک شوند.

چطور این باغچه را زیباتر کنیم؟

 

برای اینکه گلدان دست سازتان ظاهر زیباتری داشته باشد، می توانید برچسب بطری را با یک روبان پارچه ای یا نخ کنفی جایگزین کنید، نام گیاه را روی برچسب چوبی بنویسید یا دور مخزن را با کاغذ رنگی تزئین کنید. فقط مطمئن شوید تزئینات جلوی مشاهده سطح آب و بررسی وضعیت مخزن را نمی گیرند.

 

اگر چند بطری در اختیار دارید، می توانید برای هرکدام یک سبزی متفاوت بکارید و آن ها را کنار هم روی طاقچه یا بالکن بچینید. به این ترتیب، یک باغچه کوچک و کم هزینه خواهید داشت که هم فضای خانه را سبزتر می کند و هم به استفاده دوباره از بطری های پلاستیکی کمک می کند.

جمع بندی

با یک بطری پلاستیکی، کمی نخ پنبه ای و مقداری خاک می توانید گلدانی بسازید که آب را به تدریج به ریشه گیاه می رساند. این روش ساده برای شروع باغبانی در خانه، پرورش سبزی های کوچک و کاهش دفعات آبیاری مفید است؛ اما میزان آب مصرفی و فاصله بین پر کردن مخزن به نوع گیاه و شرایط محیط بستگی دارد.

ترفند طلایی: در روزهای نخست، هر روز رطوبت خاک و سطح آب را بررسی کنید. وقتی عملکرد گلدان را شناختید، راحت تر می توانید فاصله مناسب برای پر کردن دوباره مخزن را تعیین کنید.