چرا گوشی زود شارژ خالی میکند و کند می شود؟ + راهکار
در ماههای اخیر یکی از پرتکرارترین سوالات کاربران تلفن همراه، چه در مراکز خدمات موبایل و چه در انجمنهای آنلاین، این بوده است: «چرا گوشی که قبلاً یک روز کامل کار میکرد حالا چند ساعت هم دوام نمیآورد و در عین حال کند شده است؟»
کارشناسان حوزه سختافزار و نرمافزار میگویند این دو مشکل معمولاً مستقل نیستند؛ در واقع در اغلب موارد کاهش سرعت گوشی و تخلیه سریع باتری، ریشههای مشترک دارند و به فرسودگی طبیعی سیستم، فشار پردازشی و تنظیمات نرمافزاری برمیگردند.
باتری؛ اولین متهم اما نه تنها عامل
اولین چیزی که کاربران به آن شک میکنند باتری است و تا حد زیادی هم درست است. باتریهای لیتیوم-یونی که تقریباً در همه گوشیهای هوشمند استفاده میشوند عمر محدودی دارند. این باتریها بهطور متوسط بین ۵۰۰ تا ۸۰۰ چرخه شارژ کامل ظرفیت واقعی خود را حفظ میکنند.
پس از این مدت، ظرفیت ذخیره انرژی کاهش پیدا میکند؛ یعنی گوشی هنوز ۱۰۰ درصد شارژ نشان میدهد اما در واقع انرژی کمتری ذخیره شده است.
نشانههای فرسودگی باتری:
افت ناگهانی شارژ از ۳۰ به ۱۰ درصد
داغ شدن پشت گوشی
خاموش شدن زیر ۲۰ درصد
بادکردگی قاب پشتی
اما کارشناسان تأکید میکنند اگر همزمان گوشی کند شده باشد، موضوع فقط باتری نیست.
برنامههای پسزمینه؛ مصرفکننده پنهان انرژی
بسیاری از کاربران تصور میکنند وقتی از یک برنامه خارج میشوند مصرف آن متوقف میشود، در حالی که اغلب اپلیکیشنها در پسزمینه فعال میمانند.
شبکههای اجتماعی، پیامرسانها، اپهای مسیریابی و فروشگاهی دائماً:
اینترنت را چک میکنند
موقعیت مکانی را میخوانند
اعلان (نوتیفیکیشن) دریافت میکنند
این فعالیتها دو اثر همزمان دارند:
۱) مصرف شدید باتری
۲) اشغال حافظه RAM و کند شدن گوشی
به همین دلیل گوشیهایی که برنامههای زیادی نصب دارند معمولاً هم زود شارژ خالی میکنند و هم با تأخیر اجرا میشوند.
پر شدن حافظه داخلی
یکی از مهمترین دلایل کند شدن گوشی که بسیاری از کاربران نادیده میگیرند، پر شدن حافظه داخلی است. وقتی فضای ذخیرهسازی کمتر از حدود ۱۵ تا ۲۰ درصد آزاد باشد، سیستمعامل نمیتواند فایلهای موقت (Cache) بسازد.
نتیجه چیست؟
پردازنده بیشتر کار میکند، دستگاه گرم میشود و باتری سریعتر تخلیه میگردد.
به زبان ساده: گوشی برای نفس کشیدن به فضای خالی نیاز دارد.
بهروزرسانیها؛ مفید اما سنگین
آپدیتهای سیستمعامل برای امنیت ضروری هستند، اما یک واقعیت فنی وجود دارد:
نسخههای جدید اندروید و iOS برای سختافزارهای جدید طراحی میشوند، نه گوشیهای قدیمی.
در نتیجه پس از یک یا دو سال:
پردازنده ضعیفتر از نیاز سیستمعامل میشود
رم کم میآید
مصرف انرژی بالا میرود
این همان اتفاقی است که کاربران آن را «پیر شدن گوشی» مینامند.
اینترنت و آنتندهی ضعیف
نکتهای کمتر شناختهشده این است که آنتن ضعیف یکی از بزرگترین مصرفکنندههای باتری است. وقتی سیگنال موبایل یا Wi-Fi ضعیف باشد، گوشی دائماً تلاش میکند به دکل مخابراتی متصل بماند و توان رادیویی خود را افزایش میدهد.
پیامدها:
تخلیه سریع باتری
داغ شدن گوشی
لگ و کندی در برنامهها
به همین دلیل در آسانسور، پارکینگ یا نقاط کور شهری باتری بسیار سریعتر مصرف میشود.
ویجتها و روشنایی صفحه
نمایشگر بزرگترین مصرفکننده انرژی در گوشی هوشمند است. سرگرمی روز نوشت،روشنایی بالا، والپیپرهای متحرک و ویجتهای زنده (آبوهوا، قیمت ارز، ساعت آنلاین) دائماً پردازنده گرافیکی را درگیر میکنند.
این عامل بهتنهایی میتواند تا ۳۰ درصد مصرف باتری را افزایش دهد.
بدافزارها و برنامههای ناسازگار
در برخی موارد کندی و تخلیه سریع شارژ نشانه وجود برنامه مخرب است. اپلیکیشنهایی که خارج از فروشگاه رسمی نصب میشوند ممکن است در پسزمینه:
تبلیغات اجرا کنند
از اینترنت استفاده کنند
حتی استخراج رمزارز انجام دهند
در این حالت گوشی بهطور غیرعادی داغ و بسیار کند میشود.
راهکارهای پیشنهادی کارشناسان
برای بهبود وضعیت، متخصصان تعمیرات موبایل این اقدامات را توصیه میکنند:
۱. پاکسازی حافظه
حذف ویدئوها و فایلهای سنگین
پاک کردن کش برنامهها
نگه داشتن حداقل ۲۰٪ فضای خالی
۲. مدیریت برنامهها
حذف اپهای بلااستفاده
محدود کردن فعالیت پسزمینه
غیرفعال کردن اعلانهای غیرضروری
۳. تنظیمات باتری
خاموش کردن لوکیشن دائم
کاهش روشنایی نمایشگر
فعالسازی Battery Saver
۴. بررسی سلامت باتری
اگر گوشی بیش از دو سال کار کرده، تعویض باتری معمولاً بیشترین تأثیر را دارد.
۵. ریست کارخانهای (در صورت لزوم)
در موارد کندی شدید، بازگردانی به تنظیمات کارخانه میتواند عملکرد را تقریباً به حالت اولیه نزدیک کند.
جمعبندی
کارشناسان تأکید میکنند تخلیه سریع شارژ و کند شدن گوشی معمولاً نشانه خرابی ناگهانی نیست، بلکه نتیجه مجموعهای از عوامل طبیعی شامل فرسودگی باتری، فشار نرمافزاری، پر شدن حافظه و تغییرات سیستمعامل است.
با مدیریت صحیح برنامهها و نگهداری اصولی، عمر مفید گوشی میتواند تا چند سال افزایش یابد؛ اما در نهایت، مانند هر وسیله الکترونیکی، گوشی هوشمند نیز چرخه عمر مشخصی دارد و پس از چند سال استفاده مداوم، افت عملکرد آن اجتنابناپذیر است.