گزارش اختصاصی؛
دریافت وام ودیعه مسکن در سال ۱۴۰۵ | رقم وام ودیعه مسکن افزایش یافت؟
وام ودیعه مسکن ؛ تسهیلاتی که برای بسیاری به «تنها امید» تبدیل شده بود تا شاید بتوانند فشار بیسابقه بازار اجاره را تحمل کنند.
براساس گزارش تحلیلی و اختصاصی پایگاه خبری سرگرمی روز ؛ امسال نیز مستاجران توقع داشتند با توجه به رشد چشمگیر هزینههای مسکن، رقم این وام افزایش پیدا کند. اما بررسیها و اعلامهای اولیه نشان میدهد رقم وام ودیعه مسکن نسبت به سال گذشته افزایشی نداشته و همان ارقام قبلی ادامه یافته است؛ موضوعی که موجی از نارضایتی ایجاد کرده است.
با توجه به اینکه طی یک سال گذشته اجارهبها در بسیاری از شهرها بین ۳۰ تا ۶۰ درصد افزایش یافته، مستاجران انتظار داشتند مبلغ وام ودیعه نیز متناسب با این واقعیت اقتصادی رشد کند. اما تصمیمگیری نهایی برخلاف این انتظار بود و بانکها همان سقفهای گذشته را ملاک قرار دادند:
• تهران: ۱۶۰ میلیون تومان
• کلانشهرها: ۱۲۰ میلیون تومان
• سایر شهرها: ۸۰ میلیون تومان
این اعداد ، در سال ۱۴۰۵ نیز بدون تغییر باقی مانده است. همین عدم افزایش، اصلیترین محور نارضایتی متقاضیان است. بسیاری معتقدند با این میزان وام، دیگر «ودیعه» چندانی برایشان باقی نمیماند و نقش وام در مقابل موج رشد قیمتها بسیار محدود شده است.
بررسیهای میدانی نشان میدهد از نیمه فروردین امسال، شعب بانکی با هجوم متقاضیان وام روبهرو شدهاند. اما همانطور که در سالهای گذشته نیز تجربه شد، دریافت این وام بار دیگر با مشکلات تکراری همراه بوده است:
• سختگیری در معرفی ضامن معتبر
• ندادن نوبت توسط برخی شعب
• محدود بودن سهمیه بانکها
• طولانی بودن فرآیند بررسی پروندهها
• تناقض میان دستورالعملهای ابلاغی و عملکرد شعب
مستاجران در گفتوگوهای خود میگویند که «وام ودیعه عملاً هست اما گرفتنش تقریباً غیرممکن است» و این جمله در شبکههای اجتماعی امسال هم به شدت تکرار شده است.
در حالی که چانهزنیها درباره افزایش سقف وام بینتیجه مانده، قیمت اجاره در تهران و شهرهای بزرگ رکوردهای تازهای ثبت کرده است.سرگرمیروز نوشت، بهطور مثال، در برخی مناطق متوسط تهران، مبلغ رهن کامل برای یک واحد ۷۰ متری به ۱.۵ تا ۲ میلیارد تومان رسیده است. در این شرایط، وام ۱۶۰ میلیونی نهایتاً تنها ۱۰ درصد هزینه اجاره را پوشش میدهد.
از همین رو کارشناسان مسکن معتقدند که «وام ودیعه با رقم ثابت عملاً اثر حمایتی خود را از دست داده» و بدون بهروزرسانی سالانه، تبدیل به یک ابزار ناکارآمد میشود.
چرا رقم وام ودیعه مسکن افزایش نیافت؟
طبق اطلاعات منتشرشده، دلیل اصلی افزایش نیافتن مبلغ وام، کمبود منابع بانکی و نگرانی بانکها از رشد مطالبات معوق عنوان شده است. بانکها میگویند بازپرداخت اقساط وام ودیعه در سالهای گذشته با چالشهایی روبهرو بوده و بخش قابلتوجهی از این وامها بازپرداخت نشده است.
از سوی دیگر، افزایش وام به معنای تعهد مالی بیشتر برای دولت است؛ موضوعی که در شرایط محدودیت بودجهای سال ۱۴۰۵، تصمیمگیران ترجیح دادهاند از آن صرفنظر کنند.
هرچند رقم وام افزایش نیافته، اما امسال چند نکته جدید در دستورالعمل دیده میشود:
• امکان استفاده دوباره از وام برای افرادی که در سالهای گذشته دریافت کردهاند، فقط در صورت تسویه کامل مهیا است.
• تأکید شده که قرارداد اجاره باید در سامانه املاک و اسکان ثبت و دارای کد یکتا باشد.
• مستاجران باید حداقل شش ماه سابقه سکونت در محل فعلی را داشته باشند.
• مالک باید قرارداد را در سامانه تأیید کند؛ موضوعی که امسال سختگیری آن بیشتر شده است.
این تغییرات گرچه نظم بیشتری ایجاد میکند، اما پیچیدگی مراحل دریافت را نیز افزایش داده و برخی مستاجران از «طولانی شدن غیرمنطقی فرآیند» گلایه دارند.
بیشترین اعتراضها مربوط به سه محور زیر است:
۱. عدم افزایش رقم وام متناسب با تورم مسکن
۲. سختگیری بانکها و محدودیت سهمیه
۳. تبدیل شدن وام ودیعه به یک روند زمانبر و تقریباً دستنیافتنی
بسیاری از مستاجران میگویند رقم وام فعلی «دیگر هیچ تناسبی با قیمتهای بازار ندارد» و کمک عملی چندانی به جابهجایی یا تمدید قرارداد نمیکند. برخی نیز اعتقاد دارند که «وام باید حداقل ۳۰ تا ۵۰ درصد افزایش پیدا میکرد تا با شرایط امروز هماهنگ باشد».
وام ودیعه مسکن ۱۴۰۵ برخلاف انتظارات، افزایشی نسبت به سال گذشته نداشته است؛ موضوعی که انتقاد گسترده مستاجران را در پی داشته، زیرا هزینه اجارهنشینی طی دو سال اخیر سیر صعودی شدیدی داشته است. سرگرمی روز نوشت،در نتیجه، فاصله میان «وام ثابت» و «اجاره متغیر» هر روز بیشتر شده و قدرت اثرگذاری این تسهیلات کاهش یافته است. با وجود این، وام ودیعه هنوز برای بسیاری تنها گزینه موجود است، اما مسیری که تا دریافت نهایی باید طی شود، همچنان پر از موانع، کاغذبازی و محدودیتهای بانکی است.