آغاز روند بازگشت اینترنت به حالت عادی | اتصال اینترنت بین الملل به صورت کامل فردا شنبه ۱۲ اردیبهشت

براساس گزارش تحلیلی و اختصاصی پایگاه خبری سرگرمی روز؛ با این حال، برخی اظهارنظرها نشان می‌دهد که رفع کامل محدودیت پلتفرم‌هایی مانند اینستاگرام و تلگرام در کوتاه‌مدت چندان محتمل نیست و شرایط احتمالاً به وضعیت پیش از تشدید بحران‌های امنیتی اخیر بازمی‌گردد.

در روزهای گذشته موضوع «اینترنت پرو» یا دسترسی ویژه برای برخی گروه‌ها به یکی از مهم‌ترین محورهای بحث در فضای عمومی تبدیل شد؛ موضوعی که واکنش‌های متعددی از سوی کاربران، فعالان اقتصادی و حتی نمایندگان مجلس به دنبال داشت.

اطمینان وزارت ارتباطات از بازگشت اینترنت

محمدحافظ حکمی، مشاور وزیر ارتباطات، در یک گفت‌وگوی تلویزیونی با اشاره به وضعیت فعلی اینترنت کشور اعلام کرد که بازگشت اینترنت به حالت عادی قطعی است و مسئولان این حوزه به‌صورت روزانه روند بازگشایی دسترسی‌ها را پیگیری می‌کنند.

او با تأکید بر اینکه محدودیت‌های اخیر ناشی از شرایط خاص امنیتی بوده است، گفت:«قطع اینترنت خواست هیچ‌کس در کشور نبوده و شرایط ایجاب کرده است که چنین تصمیم‌هایی اتخاذ شود.»

به گفته حکمی، وزارت ارتباطات به‌طور مستمر تحلیل‌های مربوط به مخاطرات سایبری و امنیتی را به نهادهای ذی‌صلاح ارائه می‌دهد تا بر اساس ارزیابی‌های امنیتی، تصمیم درباره بازگشت کامل اینترنت گرفته شود.

او در عین حال تصریح کرد که بخشی از خدمات اینترنت بین‌الملل در حال حاضر دوباره در دسترس قرار گرفته و انتظار می‌رود بازگشت کامل اینترنت یا به‌صورت تدریجی و مرحله‌ای یا در یک مرحله انجام شود.

مشاور وزیر ارتباطات در ادامه با لحنی اطمینان‌بخش افزود:«اینترنت حتماً به حالت عادی برمی‌گردد و مردم از این بابت نگرانی نداشته باشند.»

در کنار بحث بازگشت اینترنت، موضوعی که در روزهای اخیر واکنش‌های گسترده‌ای ایجاد کرده، طرح موسوم به «اینترنت پرو» یا ارائه دسترسی‌های خاص به برخی افراد و کسب‌وکارهاست.

حکمی در این باره تأکید کرد که این طرح اساساً متعلق به وزارت ارتباطات نبوده و این وزارتخانه مجوزی برای اجرای آن صادر نکرده است.

او توضیح داد:«مجوزی که برای این طرح گرفته شده بود صرفاً مربوط به برخی کسب‌وکارها بوده تا در شرایط بحرانی بتوانند خدمات خود را پایدار نگه دارند.»

با این حال، به گفته او در اجرای این طرح مواردی از تخلف یا کج‌سلیقگی رخ داده است و رسیدگی به این موضوع در وزارت ارتباطات آغاز شده است.

وی همچنین تأکید کرد که قوه قضائیه نیز پیگیر بررسی این موضوع خواهد بود تا مشخص شود نحوه اجرای طرح تا چه اندازه با مجوزهای اولیه مطابقت داشته است.

واکنش مجلس به نگرانی‌های عمومی برای اینترنت

همزمان با بالا گرفتن بحث‌ها درباره دسترسی‌های ویژه اینترنتی، برخی نمایندگان مجلس نیز نسبت به پیامدهای اجتماعی چنین سیاستی هشدار داده‌اند.

محمد معتمدی‌زاده، سخنگوی کمیسیون اصل نود مجلس شورای اسلامی، در این باره اعلام کرد که جامعه حق دارد نسبت به شکل‌گیری چنین تفاوت‌هایی در دسترسی به اینترنت حساس باشد.

او با اشاره به طرح‌هایی مانند سیم‌کارت‌های موسوم به «خط سفید» یا اینترنت بدون محدودیت برای گروه‌های خاص گفت:«ایجاد دوگانگی در دسترسی به اینترنت و استفاده برخی افراد از امکانات ویژه قابل قبول نیست و می‌تواند احساس تبعیض در جامعه ایجاد کند.»

به گفته او، کمیسیون اصل نود مجلس آماده است در صورت لزوم به این موضوع ورود کند و از وزارت ارتباطات گزارش رسمی بخواهد تا ابعاد مختلف این مسئله روشن شود.

معتمدی‌زاده همچنین تأکید کرد که سیاست‌گذاری در حوزه اینترنت باید به‌گونه‌ای باشد که هم امنیت کشور حفظ شود و هم دسترسی عادلانه برای عموم مردم فراهم بماند.

در کنار بحث‌های سیاسی و مدیریتی، فعالان حوزه اقتصاد دیجیتال نیز از پیامدهای اقتصادی اختلال‌های اینترنتی سخن می‌گویند.

رضا الفت‌نسب، رئیس اتحادیه کسب‌وکارهای مجازی، معتقد است بی‌ثباتی در دسترسی به اینترنت طی ماه‌های اخیر فشار سنگینی بر کسب‌وکارهای آنلاین وارد کرده است.

به گفته او، در برخی کسب‌وکارهای بزرگ اینترنتی میزان فروش بین ۴۰ تا ۵۰ درصد کاهش یافته و در کسب‌وکارهای کوچک و متوسط این کاهش حتی تا ۷۰ درصد نیز گزارش شده است.

الفت‌نسب هشدار می‌دهد که ادامه این وضعیت می‌تواند به تعطیلی یا تعدیل نیرو در بسیاری از شرکت‌ها منجر شود. او همچنین می‌گوید که بر اساس برخی برآوردها حدود دو هزار شرکت آنلاین تنها یک تا دو ماه توان ادامه فعالیت در شرایط فعلی را دارند.

به گفته او، اقتصاد دیجیتال برای رشد و جذب سرمایه نیازمند پیش‌بینی‌پذیری در دسترسی به اینترنت است و نبود زمان‌بندی مشخص برای رفع محدودیت‌ها باعث کاهش اعتماد سرمایه‌گذاران شده است.

در کنار موضوع بازگشت اینترنت، یکی از پرسش‌های مهم کاربران درباره سرنوشت پلتفرم‌های خارجی مانند تلگرام و اینستاگرام است؛ پلتفرم‌هایی که بخش بزرگی از فعالیت‌های تجاری و ارتباطی کاربران ایرانی در آن‌ها انجام می‌شود.

بر اساس اظهارات برخی مسئولان و تحلیل‌های مطرح‌شده در فضای سیاست‌گذاری ارتباطات، انتظار می‌رود وضعیت دسترسی به اینترنت به شرایط پیش از بحران‌های اخیر بازگردد، اما در مورد رفع کامل محدودیت برخی شبکه‌های اجتماعی خارجی هنوز تصمیم قطعی اعلام نشده است.

برخی مقامات نیز تأکید کرده‌اند که در شرایط حساس امنیتی، پلتفرم‌هایی که امکان سوءاستفاده از آن‌ها وجود دارد ممکن است همچنان با محدودیت‌هایی مواجه باشند.

در همین حال، سیاست‌گذاران حوزه ارتباطات بر تقویت پلتفرم‌های داخلی تأکید دارند و معتقدند توسعه این پلتفرم‌ها می‌تواند بخشی از نیازهای ارتباطی و اقتصادی کاربران را در داخل کشور تأمین کند.

با وجود اختلاف‌نظرها درباره نحوه مدیریت اینترنت در کشور، یک نکته مورد تأکید اکثر مسئولان است: اینترنت بین‌الملل به‌طور کامل قطع نخواهد ماند و روند بازگشت آن آغاز شده است.

کارشناسان معتقدند در صورتی که روند بازگشایی اینترنت با شفافیت، زمان‌بندی مشخص و سیاست‌های پایدار همراه باشد، می‌توان بخشی از آسیب‌های واردشده به اقتصاد دیجیتال و اعتماد کاربران را جبران کرد.

در شرایط کنونی، مهم‌ترین انتظار کاربران و فعالان اقتصادی، بازگشت پایدار اینترنت و ایجاد دسترسی عادلانه برای همه شهروندان است؛ موضوعی که به گفته مسئولان، در دستور کار نهادهای تصمیم‌گیر قرار دارد.