اینترنت بین الملل | آخرین وضعیت اتصال اینترنت
با گذشت بیش از دو ماه از محدود شدن دسترسی کاربران ایرانی به اینترنت بینالملل، تازهترین اخبار در روز ۲۳ اردیبهشت ۱۴۰۵ از احتمال کاهش محدودیتها در هفتههای آینده حکایت دارد.
برخی مقامهای دولتی اعلام کردهاند مذاکرات و بررسیهای فنی برای بازگرداندن دسترسی پایدار به اینترنت جهانی در جریان است و در صورت فراهم شدن شرایط، ممکن است بهزودی گامهای جدی برای پایان این وضعیت برداشته شود.
محدودیت گسترده اینترنت بینالملل که از اسفند سال گذشته آغاز شد، اکنون وارد هفتاد و دومین روز خود شده است. طی این مدت کاربران در بسیاری از نقاط کشور با اختلال در دسترسی به شبکههای اجتماعی خارجی، سرویسهای ابری و پلتفرمهای بینالمللی مواجه بودهاند.
بر اساس توضیحات رسمی مسئولان، اعمال این محدودیتها به دلیل شرایط خاص امنیتی و وضعیت جنگی اعلام شده است. سید ستار هاشمی، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات، در اینباره تأکید کرده که دولت بهدنبال برقراری دوباره اینترنت بینالملل در سریعترین زمان ممکن است. به گفته او، دسترسی باکیفیت به اینترنت یکی از مطالبات مهم مردم و کسبوکارهاست، اما به دلیل شرایط امنیتی کشور تصمیم به محدودسازی موقت گرفته شده است.
سیگنالهای امیدوارکننده از دولت
در تازهترین موضعگیریها، فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، از احتمال عادی شدن تدریجی وضعیت اینترنت خبر داده است. او اعلام کرده که با کاهش تنشها و دور شدن شرایط جنگی، دسترسی کاربران به اینترنت نیز بهتدریج به وضعیت عادی بازخواهد گشت.
به گفته او، موضوع اینترنت در چارچوب مصوبات شورای عالی امنیت ملی بررسی میشود و رئیسجمهور نیز بهعنوان رئیس این شورا پیگیر حقوق کاربران و حل مشکلات دسترسی به اینترنت است.
پیش از این نیز امیر سرتیپ محمدحسن نامی، دستیار ویژه وزیر کشور، اعلام کرده بود که احتمال دارد طی ۴۰ تا ۹۰ روز آینده بخش زیادی از محدودیتهای اینترنتی برداشته شود.
یکی از موضوعات جنجالی هفتههای اخیر، پرونده موسوم به «اینترنت پرو» یا خطهای سفید است. برخی گزارشها حاکی از آن است که در روند ارائه این نوع اینترنت ویژه، تخلفات مالی و اداری رخ داده است.
در نشستی با حضور مسئولان دولت و قوه قضائیه، اعلام شد شواهدی از تخلف در این حوزه وجود دارد و این پرونده در حال بررسی است. رئیس قوه قضائیه نیز تأکید کرده که نباید شرایطی ایجاد شود که مردم احساس تبعیض در دسترسی به اینترنت داشته باشند.
طبق اعلام سازمان بازرسی کل کشور، گزارش نهایی این پرونده قرار است در روزهای آینده منتشر شود.
همزمان با محدودیتهای اینترنت، دولت توجه ویژهای به توسعه زیرساختهای داخلی داشته است. در نشستهایی میان وزارت ارتباطات و مدیران پیامرسانهای داخلی مانند بله، ایتا، سروش پلاس و روبیکا، راهکارهای افزایش کیفیت خدمات و جذب کاربران بیشتر بررسی شده است.
در حوزه بازیهای آنلاین نیز بنیاد ملی بازیهای رایانهای اعلام کرده که در حال طراحی سرویس ویژهای برای فراهم کردن دسترسی پایدار فعالان صنعت بازی به اینترنت بینالملل است؛ سرویسی که حتی برای تیمهای حرفهای ورزشهای الکترونیک در شهرستانها نیز قابل استفاده خواهد بود.
در ماههای اخیر با ادامه محدودیتها، بازار غیررسمی فروش سیمکارتهای خاص و اینترنت پرو نیز داغ شده است. گزارشها نشان میدهد قیمت این نوع دسترسیها در بازار سیاه افزایش قابل توجهی داشته و برخی افراد سودجو از شرایط فعلی سوءاستفاده کردهاند.
فعالان اقتصادی و کارشناسان حوزه فناوری از مسئولان خواستهاند با این تخلفات برخورد جدیتری صورت گیرد.
برخی سرویسهای بینالمللی دوباره در دسترس قرار گرفتند
طبق گزارشهای منتشرشده، در روزهای اخیر دسترسی به برخی سرویسهای پرکاربرد خارجی بهصورت محدود دوباره برقرار شده است. از جمله این خدمات میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
Google Maps برای مسیریابی و نقشه
Google Translate برای ترجمه آنلاین
GitHub بهعنوان یکی از مهمترین پلتفرمهای توسعه نرمافزار
البته گفته میشود روند رفع محدودیتها تدریجی است و ممکن است دسترسی کاربران در مناطق مختلف کشور با تفاوتهایی همراه باشد.
با وجود نشانههای مثبت، کارشناسان همچنان نسبت به آثار اقتصادی ادامه این وضعیت هشدار میدهند. بسیاری از کسبوکارهای اینترنتی طی ماههای گذشته با افت شدید درآمد مواجه شدهاند و امیدوارند دسترسی کامل به اینترنت هرچه زودتر برقرار شود.
برخی پژوهشگران حوزه ارتباطات معتقدند شفافیت بیشتر در اطلاعرسانی درباره وضعیت اینترنت میتواند اعتماد عمومی را افزایش دهد و از آسیبهای اقتصادی جلوگیری کند.
چشمانداز آینده اینترنت در ایران
با توجه به اظهارات اخیر مسئولان، احتمال میرود با کاهش شرایط بحرانی و ادامه مذاکرات، مسیر بازگشت اینترنت بینالملل هموارتر شود. مقامات دولتی تأکید کردهاند که هدف نهایی بازگشت تدریجی شرایط به وضعیت عادی است.
با این حال هنوز زمان دقیق برای اتصال کامل اینترنت جهانی در ایران اعلام نشده و کاربران همچنان منتظر تصمیمات نهایی هستند.
جمعبندی
در حالی که ۷۲ روز از آغاز محدودیت اینترنت بینالملل در ایران میگذرد، نشانههایی از تغییر شرایط دیده میشود. وعده مسئولان برای عادی شدن تدریجی اینترنت، بررسی پرونده اینترنتهای ویژه و بازگشت برخی سرویسهای خارجی، امیدهایی را برای پایان این وضعیت ایجاد کرده است.
با این وجود، تا زمانی که تصمیم رسمی درباره رفع کامل محدودیتها اعلام نشود، میلیونها کاربر، دانشجو و کسبوکار آنلاین همچنان در انتظار بازگشت پایدار اینترنت جهانی خواهند بود.