قابلمه سوخته چگونه تمیز میشود؟ + معرفی چند راهکار خانگی موثر
سوختن قابلمه یا تابه یکی از اتفاقهایی است که تقریباً در هر آشپزخانهای دستکم یک بار پیش میآید.
این اتفاق مخصوصاً وقتی غذا برای مدت طولانی روی حرارت مانده یا شعله بیش از حد زیاد باشد، رخ میدهد. خیلی وقتها بعد از سوختن قابلمه، لایهای سیاه و سفت در کف ظرف ایجاد میشود که تمیز کردنش سخت به نظر میرسد و بعضی افراد فکر میکنند قابلمه دیگر قابل استفاده نیست. اما در بیشتر مواقع، بدون نیاز به مواد قوی یا آسیب زدن به ظرف، میتوان قابلمه سوخته را تمیز کرد. روش درست تمیز کردن به جنس قابلمه و میزان سوختگی بستگی دارد و اگر از روش مناسب استفاده شود، هم ظرف آسیب نمیبیند و هم تمیز کردن راحتتر میشود. در ادامه، روشهای کاربردی برای تمیز کردن قابلمههای سوخته و نکاتی برای جلوگیری از تکرار این مشکل را بررسی میکنیم.
سوختن قابلمه معمولاً زمانی اتفاق میافتد که غذا مدت زیادی روی حرارت مانده یا میزان شعله بیشتر از حد لازم بوده است. بعضی غذاها مثل برنج، شیر، خورشهای غلیظ یا غذاهایی که آب کمی دارند، بیشتر در معرض ته گرفتن و سوختن هستند. گاهی هم حواسپرتی یا استفاده از ظرف نامناسب باعث میشود مواد غذایی به کف ظرف بچسبند و بسوزند. وقتی غذا میسوزد، لایهای سفت و تیره در کف قابلمه ایجاد میشود که بهمرور به سطح ظرف میچسبد. هرچه این سوختگی عمیقتر باشد، تمیز کردن آن هم سختتر میشود.
در بعضی موارد، اگر قابلمه را بلافاصله تمیز نکنید، لکهها خشک و مقاوم شده و با شستوشوی معمولی از بین نمیروند. جنس ظرف هم روی شدت سوختگی تأثیر دارد. بعضی قابلمهها حرارت را سریعتر منتقل میکنند و اگر کنترل دما درست نباشد، احتمال سوختن غذا بیشتر میشود. همچنین در ظرفهای نچسب یا تفلون، باقی ماندن طولانی مواد سوخته میتواند به روکش آسیب بزند و تمیز کردن را سختتر کند.
قبل از شروع تمیز کردن، باید به جنس قابلمه توجه کرد. قابلمههای استیل، چدن، سرامیکی یا تفلون هرکدام واکنش متفاوتی به مواد شوینده و روشهای تمیزکاری دارند. روشی که برای قابلمه استیل مناسب است، احتمال دارد به ظرف نچسب آسیب بزند. یکی از اشتباههای رایج، استفاده از سیم ظرفشویی زبر یا مواد خیلی قوی برای جدا کردن لایه سوخته است. این کار شاید در ظاهر سریعتر نتیجه بدهد، اما میتواند باعث خش افتادن، از بین رفتن روکش یا کاهش عمر ظرف شود. مخصوصاً در قابلمههای تفلون و نچسب، استفاده از وسایل فلزی معمولاً آسیب جدی ایجاد میکند. همچنین بهتر است قبل از شستوشو، قابلمه کمی خنک شود. ریختن آب سرد داخل ظرف داغ ممکن است به بدنه یا پوشش داخلی آن آسیب بزند و حتی باعث تغییر شکل بعضی ظرفها گردد.
روشهای خانگی برای تمیز کردن قابلمه سوخته
برای تمیز کردن قابلمه سوخته همیشه لازم نیست از مواد شیمیایی قوی استفاده شود. در بسیاری از مواقع، چند روش ساده خانگی میتواند لایههای سوخته را نرم کرده و شستوشو را راحتتر کند. ازجمله رایجترین روشها میتوان به استفاده از نمک، جوششیرین، سرکه، اسید سیتریک، قرص ماشین ظرفشویی و نوشابه اشاره داشت. هرکدام از این روشها برای نوع خاصی از سوختگی مناسبتر هستند و بسته به شدت لکه میتوان از آنها استفاده کرد. بعضی روشها بیشتر برای سوختگیهای سطحی مناسب هستند و بعضی دیگر روی لکههای قدیمی و سفت بهتر جواب میدهند. مهمترین نکته این است که تمیز کردن بهآرامی انجام شود تا ظرف آسیب نبیند.
سرکه
سرکه در تمیز کردن سوختگی قابلمه به شدت اثرگذار است. شاید بعضی از افراد در اثربخشی سرکه در این زمینه شک کنند، اما این ترکیب تاکنون نتایج رضایتبخشی را به دنبال داشته است. برای این کار چند قاشق سرکه را با یک فنجان آب داخل قابلمه ترکیب کنید و قابلمه را برای چند دقیقه روی حرارت قرار دهید تا آب شروع به جوشیدن کند.
اسید سیتریک
اسید سیتریک یک ترکیب چندکاره است. این ترکیب نه تنها به شما کمک میکند تا از شر سوختگی قابلمه رها شوید، بلکه سایر لکهها را نیز از بین میبرد و باعث میشود سطح آنها بدرخشد. بسیاری از افراد از اسید سیتریک برای بازگرداندن درخشندگی به وسایل آشپزخانه استفاده میکنند. چند قاشق چایخوری اسید سیتریک را به همراه مقداری آب داخل قابلمه بریزید و آن را بجوشانید. سپس اجازه دهید تا آب خنک شود. بعد از اینکه آب خنک شد، لکههای سوختگی باید به راحتی از بین بروند.
قرص ماشین ظرفشویی
چهار تا پنج سانتیمتر از کف قابلمه را آب کنید. در نظر داشته باشید که این موضوع به اندازه قابلمه بستگی دارد. سپس یک تا دو قرص ماشین ظرفشویی را داخل قابلمه قرار دهید و آن را هم بزنید تا قرص حل شود. قابلمه را با محلول درون آن برای چند ساعت کنار بگذارید. این موضوع به میزان سوختگی قابلمه بستگی دارد. روز بعد قابلمه را طبق روال عادی در ماشین ظرفشویی بشویید.
نوشابه
کمتر کسی از نوشابه برای تمیز کردن سوختگی قابلمه استفاده میکند. برای استفاده از نوشابه با این منظور آن را در قابلمه بریزید و قابلمه را روی حرارت قرار دهید تا شروع به جوشیدن کند.
چگونه قابلمههای تفلون و نچسب را بدون آسیب تمیز کنیم؟
قابلمههای تفلون و نچسب نسبت به ظرفهای معمولی حساستر هستند و اگر بهدرستی تمیز نشوند، روکش آنها خیلی زود آسیب میبیند. یکی از اشتباههای رایج، استفاده از سیم ظرفشویی فلزی یا کارد برای جدا کردن بخشهای سوخته است، کاری که معمولاً باعث خط افتادن و خراب شدن پوشش داخلی ظرف میشود.
برای تمیز کردن این نوع ظرفها بهتر است ابتدا اجازه دهید قابلمه کمی خنک شده و بعد داخل آن آب گرم و مقدار کمی مایع ظرفشویی بریزید. چند دقیقه خیساندن باعث میشود بخش زیادی از مواد سوخته نرم و راحتتر جدا گردد. بعد از آن میتوان با اسفنج نرم سطح ظرف را تمیز کرد.
در سوختگیهای شدیدتر، استفاده از جوش شیرین به مقدار کم معمولاً موثر است، اما نباید با فشار زیاد روی سطح ظرف کشیده شود. نگهداری درست از این ظروف اهمیت زیادی دارد و خیلی از افرادی که سراغ خرید تابه یا ظروف نچسب جدید میروند، بیشتر به دوام روکش و کیفیت پوشش داخلی توجه میکنند.
