فرمول مابهالتفاوت نهایی متناسبسازی حقوق بازنشستگان | انتشار جدول جدید همسانسازی حقوق بازنشستگان برای سال ۱۴۰۵
در آستانه آغاز سال ۱۴۰۵، دولت و مجلس با تصویب بودجه سال آینده و احکام مربوطه، جدول جدید همسانسازی و افزایش حقوق بازنشستگان را برای اجرا ابلاغ کردهاند؛ برنامهای که هدف آن بهبود قدرت خرید مستمریبگیران و کاهش فاصله دستمزدها با هزینههای واقعی زندگی است. این جدول بهعنوان یکی از مهمترین بخشهای بودجه سال آینده، هم برای بازنشستگان کشوری و لشکری و هم برای بازنشستگان تأمین اجتماعی تدوین شده و تغییراتی قابلتوجه در ساختار حقوقها ایجاد میکند.
مولف
: محسن کریمی
طبق قانون برنامه هفتم توسعه، دولت مکلف است حقوق بازنشستگان کشوری، لشکری و تأمین اجتماعی را به میزان ۹۰ درصد حقوق و مزایای مشمول کسور شاغلان مشابه و همتراز رسانده و متناسبسازی کند. بر اساس فرمول مصوب، این روند طی سه سال اجرا میشود:
سال ۱۴۰۳: اجرای ۴۰ درصد از مابهالتفاوت.
سال ۱۴۰۴: اجرای ۳۰ درصد از مابهالتفاوت.
سال ۱۴۰۵ (مرحله نهایی): اجرای ۳۰ درصد باقیمانده برای رسیدن به سقف ۹۰ درصد.
بنابراین، سال ۱۴۰۵ سالِ تکمیل نهایی طرح همسانسازی است و حکم حقوقی بازنشستگان باید با شاغل همتراز تطبیق کامل پیدا کند.
جدول برآوردی همسانسازی حقوق بازنشستگان (۱۴۰۵)
جدول زیر بر اساس آخرین ضوابط اجرایی بودجه و فرمول نهایی متناسبسازی تدوین شده است. مبالغ بر اساس پیشبینی نرخ تورم و ضریب افزایش سنواتی (فرض ۲۰ درصد افزایش سالانه) تخمین زده شده است:
| رتبه / گروه شغلی (شاغل همتراز) | میانگین حقوق ناخالص شاغل (تومان) | سقف ۹۰ درصدی همسانسازی (۱۴۰۵) | میانگین دریافتی بازنشسته (تومان) |
| آموزشیار / خدمات عمومی | ۲۲,۰۰۰,۰۰۰ | ۱۹,۸۰۰,۰۰۰ | ۱۸,۵۰۰,۰۰۰ |
| مربی / کارشناس | ۲۸,۰۰۰,۰۰۰ | ۲۵,۲۰۰,۰۰۰ | ۲۴,۰۰۰,۰۰۰ |
| استادیار / کارشناس ارشد | ۳۶,۰۰۰,۰۰۰ | ۳۲,۴۰۰,۰۰۰ | ۳۱,۰۰۰,۰۰۰ |
| دانشیار / مدیر پایه | ۴۵,۰۰۰,۰۰۰ | ۴۰,۵۰۰,۰۰۰ | ۳۸,۵۰۰,۰۰۰ |
| استاد تمام / مدیر ارشد | ۵۵,۰۰۰,۰۰۰ | ۴۹,۵۰۰,۰۰۰ | ۴۷,۰۰۰,۰۰۰ |
فرمول محاسبه مابهالتفاوت نهایی
در سال ۱۴۰۵، فرمول نهایی ابلاغی به صندوقهای بازنشستگی به شرح زیر است:
در واقع، اگر در سال ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ تنها بخشی از شکاف قیمتی پر شده بود، در سال ۱۴۰۵ دولت موظف است تمام فاصله باقیمانده تا سقف ۹۰ درصد حقوق شاغل همتراز را در احکام جدید درج کند.
تأمین منابع: سازمان برنامه و بودجه مکلف شده است از محل منابع حاصل از مالیات بر ارزش افزوده و فروش داراییها، بودجه لازم را به صندوق بازنشستگی کشوری و سازمان تأمین اجتماعی تزریق کند.
سقف بودجه: برای سال ۱۴۰۵، ردیف بودجه اختصاصی همسانسازی نسبت به سال قبل حدود ۳۵ درصد افزایش یافته است.
بازنشستگان تأمین اجتماعی: برای این عزیزان، متناسبسازی بر اساس "ضریب زمان برقراری" انجام میشود تا قدرت خرید آنها نسبت به حداقل دستمزد زمان بازنشستگی حفظ شود.
در جدول جدید، علاوه بر افزایش سالانه، فوقالعاده خاص ۴۴۰۰ امتیازی نیز به حقوق بازنشستگان اضافه شده است. این فوقالعاده که بر اساس ماده ۱۰۶ قانون برنامه هفتم توسعه تعیین شده، معادل حدود ۳ میلیون و ۵۰ هزار تومان به حقوق ماهیانه افزوده خواهد شد و تأثیر آن بهویژه در حقوقهای پایه محسوستر است.سرگرمی روز نوشت، با اعمال این فوقالعاده، حداقل حقوق بازنشستگان از حدود ۱۳ میلیون تومان در سال گذشته به حدود ۱۸ میلیون و ۶۵۹ هزار تومان رسیده است که نشاندهنده افزایش بیش از ۴۰ درصدی در دریافتی پایه برای کمدرآمدترین گروههاست.
شیوه افزایش حقوق در جدول جدید به صورت پلکانی معکوس تدوین شده است؛ یعنی بازنشستگانی که حقوق پایه کمتری دارند، افزایش بیشتری دریافت خواهند کرد، در حالی که درصد افزایش برای سطوح بالاتر حقوق کمتر خواهد بود.سرگرمی روز نوشت، بر این اساس، بازنشستگان با حقوقهای بالاتر ممکن است افزایش کلی حدود ۲۵ تا ۲۶ درصد را تجربه کنند، در حالی که افراد با سطوح کمتر حقوق ممکن است افزایش تا حدود ۴۳ درصد را ببینند.
یکی دیگر از بخشهای مهم جدول ابلاغی، مزایای عائلهمندی و حق اولاد است که در سال ۱۴۰۵ افزایش یافته و در محاسبات حقوق بازنشستگان لحاظ میشود. این مزایا براساس ترکیب خانوار و تعداد فرزندان دریافتکننده مستمری تعیین و به حقوق پایه افزوده میشود تا کمک بیشتری به معیشت خانوارهای بازنشسته فراهم گردد.
چالشها و نکات مهم در سال ۱۴۰۵
۱. تورم و ضریب ریالی: افزایش حقوق سنواتی (که معمولاً توسط دولت تعیین میشود) جدا از بحث همسانسازی است. در سال ۱۴۰۵، ابتدا افزایش سنواتی بر حقوق اعمال شده و سپس مابهالتفاوت همسانسازی تا رسیدن به ۹۰ درصد شاغل محاسبه میگردد.
۲. رتبهبندی معلمان: بازنشستگان فرهنگی که در سالهای اخیر بازنشسته شدهاند، مشمول مواهب رتبهبندی در همسانسازی ۱۴۰۵ خواهند بود که جهش قابلتوجهی در حقوق آنها ایجاد میکند.
۳. کسورات قانونی: توجه داشته باشید که از رقم نهایی ۹۰ درصد، مبالغ مربوط به بیمه تکمیلی و مالیات (در صورت عبور از سقف معافیت) کسر خواهد شد.
نتیجهگیری
ابلاغیه سال ۱۴۰۵ به معنای پایان انتظار سهساله برای اجرای کامل قانون برنامه هفتم است. با اجرای این مرحله، عدالت پرداختی میان شاغل و بازنشسته به حداکثر خود در دهههای اخیر خواهد رسید. بازنشستگان میتوانند با مراجعه به سامانه شفافیت صندوق خود در ابتدای سال ۱۴۰۵، حکم اصلاحی خود را دریافت کنند.
