اینترنت جهانی دوباره وصل میشود؟
خبر جدید از اتصال اینترنت بین الملل امروز جمعه ۲۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ را در ادامه بخوانید.
مولف
: محسن کریمی
پس از ۷۷ روز محدودیت شدید دسترسی به اینترنت جهانی، خبر امیدبخشی مبنی بر تشکیل «ستاد ویژه ساماندهی و راهبری فضای مجازی» به ریاست محمدرضا عارف، معاون اول رئیسجمهور، منتشر شد. این ستاد با هدف بازگرداندن تدریجی اتصال ایران به اینترنت بینالملل تا اواسط خرداد ماه تشکیل شده است. این اقدام، نخستین گام علنی مقامات ارشد اجرایی در جهت زمانبندی مشخص برای احیای دسترسی عمومی به اینترنت جهانی از ابتدای محدودیتها تاکنون به شمار میرود.
منابع نزدیک به دولت حاکی از آن است که "فضای تصمیمگیری نسبت به هفتههای قبل تغییر کرده است. جمعبندی در سطوح بالا این است که ادامه انسداد، هزینه اقتصادی و اجتماعی سنگینی ایجاد کرده و باید مسیر بازگشت مدیریتشده اینترنت آغاز شود. " این جمله نشاندهنده درک عمیقتر از تبعات منفی انسداد اینترنت و حرکت به سمت اتخاذ سیاستهای پایدارتر در مدیریت فضای دیجیتال است.
در طول دوره محدودیتها، اقتصاد دیجیتال ایران با چالشهای جدی مواجه شد. شرکتهای فناوری، استارتاپها، صادرکنندگان خدمات نرمافزاری و هزاران کسبوکار آنلاین، ارتباط خود را با بازارهای جهانی از دست دادند. برآوردهای غیررسمی زیان روزانه ناشی از این اختلال را دهها میلیون دلار تخمین میزنند. علاوه بر این، اختلال در دسترسی به پایگاههای علمی و سرویسهای بینالمللی، روند آموزش و پژوهش در دانشگاهها را نیز مختل کرده و اعتراضات دانشجویان و اساتید را به همراه داشت.
فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت طی روزهای گذشته، با ابراز امیدواری اعلام کرد: «پس از دور شدن سایه جنگ، وضعیت اینترنت به تدریج به حالت عادی بازمیگردد و رئیسجمهور پیگیر حقوق مردم در این حوزه هستند.» وزیر ارتباطات، سید ستار هاشمی، نیز بر تلاش دولت برای احیای سریع اینترنت بینالملل تأکید کرد. این اظهارات، بازار فناوری را به عنوان نشانهای از تغییر رویکرد دولت تلقی کرده است.
دستور رئیسجمهور به معاون اول مبنی بر تدوین «نقشه راه تحول حکمرانی فضای مجازی»، بازآرایی ساختارهای تصمیمگیری و ایجاد نظام نظارت راهبردی، از سوی تحلیلگران به عنوان تلاشی برای فاصله گرفتن از سیاستهای واکنشی و حرکت به سمت مدیریت پایدارتر فضای دیجیتال ارزیابی میشود.
با وجود این تحولات مثبت، هنوز مشخص نیست که روند بازگشایی اینترنت تا چه حد گسترده خواهد بود و آیا شبکههای اجتماعی و سرویسهای پرکاربرد جهانی نیز در فهرست رفع محدودیت قرار خواهند گرفت یا خیر. با این حال، برای بسیاری از ایرانیان، اتصال مجدد به اینترنت جهانی تنها به معنای بازگشت چند سرویس آنلاین نیست، بلکه نمادی از پایان دورهای از انزوای دیجیتال است که بر زندگی روزمره، اقتصاد و ارتباط ایران با جهان تأثیر عمیقی گذاشته بود.
