آخرین وضعیت اینترنت بینالملل امشب ۳۰ اردیبهشت/ زمان اتصال مجدد اعلام شد؟
امروز چهارشنبه ۳۰ اردیبهشت ۱۴۰۵ هشتاد و دومین روز محدودیت اینترنت بینالملل در ایران سپری میشود.
آخرین دادههای «رادار وضعیت اینترنت ایران (Parsico Radar)» نشان میدهد مجموع ساعتهای قطعی دسترسی کاربران به سرویسهای جهانی از مرز ۱,۹۰۰ ساعت فراتر رفته است و امروز هم با اختلال شدید رو به رو بود و حتی ساعاتی سرچ گوگل هم از کار افتاده بود. با این حال، در سایه این آمار نگرانکننده، خبرهای امیدوارکنندهای از افزایش تدریجی ترافیک اینترنت کشور به گوش میرسد.
1
دادههای رادارهای جهانی از جمله کلادفلر (Cloudflare) حاکی از آن است که سطح ترافیک ثبتشده از ایران نسبت به روزهای ابتدایی محدودیت، بهبود قابل توجهی یافته است. رادار کلادفلر رسماً از افزایش ترافیک اینترنت ایران خبر داده و گمانهها درباره آغاز مرحله جدیدی از اتصال تدریجی را تقویت کرده است. هرچند اپراتورهای همراه اول و ایرانسل همچنان با اختلالاتی مواجهاند، اما به نظر میرسد گامهای عملی برای بازگشت به شرایط عادی برداشته شده است.
در پاسخ به مهمترین سوال روز کاربران ایرانی، مقامات ارشد اجرایی و نهادهای تصمیمگیر برای اولین بار یک «افق شفاف زمانی» ترسیم کردهاند:
ستاد ویژه فضای مجازی آغاز به کار کرد: «ستاد ویژه ساماندهی و راهبری فضای مجازی» به ریاست محمدرضا عارف تشکیل شده است. نخستین نشست این ستاد هفته آینده برگزار میشود و مأموریت اصلی آن، تدوین برنامه عملیاتی برای رفع کامل انسداد حداکثر تا میانههای خرداد ۱۴۰۵ اعلام شده است.
سخنگوی دولت: فاطمه مهاجرانی با تأکید بر اینکه «اینترنت طبقاتی هیچگاه در دستور کار دولت نبوده»، گفت: سیاست قطعی دولت، گشایش اینترنت بینالملل است، اما زمان دقیق آن منوط به تصمیم شورای عالی امنیت ملی و شرایط امنیتی است. او افزود: «تا وقتی سایه جنگ از کشور دور نشود، اینترنت بهصورت تدریجی به حالت عادی بازمیگردد.»
رئیس شورای اطلاعرسانی دولت: الیاس حضرتی با اشاره به وقوع جنگ ۱۲ روزه که اجرای برنامههای رفع فیلتر را به تعویق انداخت، تأکید کرد: تداوم فیلترینگ گسترده به اقتصاد و امنیت سایبری آسیب زده و امیدواریم تلاشها تا هفتههای آینده به نتیجه برسد.
مرجع نهایی تصمیمگیری: یک عضو هیئت رئیسه مجلس نیز یادآور شد که مسئله قطع و وصل اینترنت ذیل تصمیمگیری شورای عالی امنیت ملی (به ریاست رئیسجمهور) است و هرگونه تغییر مستلزم تأیید این شورا خواهد بود.
در روزهای اخیر، شایعاتی درباره واگذاری «اینترنت پرو» یا «اینترنت سفید» به برخی افراد منتشر شد که واکنش سریع قوه قضاییه را در پی داشت. رئیس قوه قضاییه دستور بررسی تخلفات احتمالی را صادر کرد و دادستان کل کشور نیز وقوع تخلف را محرز اعلام کرد.
با این حال، سخنگوی دولت در این زمینه شفافسازی کرد: «نگاه دولت بر اینترنت آزاد، فراگیر و باکیفیت برای همه مردم است. در شرایط بحران ممکن است به برخی مشاغل خاص امکانات ویژه داده شود، اما هرگز اینترنت طبقاتی مبنای قانونی ندارد و در دستور کار نیست.»
رئیس شورای اطلاعرسانی دولت تأکید کرده سیاست قطعی دولت، گشایش اینترنت بینالملل و رفع فیلترینگ است و این روند در حال پیگیری جدی است. او گفته تداوم فیلترینگ گسترده، هم به اقتصاد و هم به امنیت سایبری آسیب زده و امید دارد این تلاشها تا هفتههای آینده به نتیجه برسد. با وجود این، هنوز زمان دقیق وصل شدن کامل اینترنت اعلام نشده و نتیجه نهایی به تصمیمهای بالادستی و شرایط امنیتی وابسته است.، موضوعی که از همان ابتدا واکنش مستقیم رییس قوه قضاییه را هم به دنبال داشت و غلامحسین محسنی اژهای، از نخستین مقامهای عالیرتبهای بود که نسبت به احتمال بروز فساد و رانت در این حوزه هشدار داد و خواستار بررسی رسمی ماجرا شد.
خلاصه و پاسخ به سوال اصلی کاربران:
آیا امروز (۳۰ اردیبهشت) اینترنت وصل میشود؟ هنوز به طور کامل وصل نشده، اما اتصال تدریجی آغاز شده است.
کی وصل میشود؟ بر اساس وعده رسمی ستاد ویژه، حداکثر تا اواسط خرداد ۱۴۰۵ شاهد بازگشت اتصال پایدار اینترنت بینالملل خواهیم بود.
وضعیت فعلی چگونه است؟ بر اساس دادههای رادار کلادفلر و سایر سامانههای پایش، ترافیک اینترنت ایران رو به افزایش است و کسبوکارهای دیجیتال در اولویت بازگشت به شبکه جهانی قرار دارند.
کارشناسان معتقدند اگرچه ممکن است فرآیند اتصال کامل چند روز به طول بینجامد و نوساناتی در کیفیت ایجاد شود، اما افق روشن وصل، نزدیکتر از همیشه است.