حداقل حقوق بازنشستگان تأمین اجتماعی در فروردین ۱۴۰۵ | خبر خوش از رقم چشمگیر حقوق بازنشستگان
با آغاز سال ۱۴۰۵ و پایان یافتن جلسات فشرده شورای عالی کار در روزهای پایانی اسفندماه، یکی از مهمترین دغدغههای جامعه چند میلیونی بازنشستگان و مستمریبگیران سازمان تأمین اجتماعی، آگاهی از میزان دقیق افزایش حقوق و مزایای جانبی در سال جدید است.
بر اساس قوانین بالادستی و رویههای موجود، تعیین حقوق بازنشستگان این سازمان ارتباط مستقیمی با مصوبات کلان مزدی دارد. در این گزارش، به بررسی دقیق جزئیات افزایش حقوق بازنشستگان تأمین اجتماعی در سال ۱۴۰۵ میپردازیم.
مبانی قانونی تعیین حقوق بازنشستگان
برای درک بهتر نحوه محاسبه حقوق، باید به دو ماده کلیدی در قانون تأمین اجتماعی اشاره کرد. بر اساس ماده ۱۱۱ قانون تأمین اجتماعی، حداقل مستمری پرداختی به بازنشستگان، ازکارافتادگان کلی و بازماندگان نباید از حداقل مزد کارگر عادی در همان سال کمتر باشد. این بدان معناست که مصوبه شورای عالی کار برای حداقل دستمزد، بهطور خودکار پایه حقوق بازنشستگان حداقلبگیر را تعیین میکند.
از سوی دیگر، ماده ۹۶ این قانون، سازمان تأمین اجتماعی را مکلف میکند که میزان کلیه مستمریها را با توجه به افزایش هزینه زندگی و با تصویب هیئت وزیران، حداقل سالی یکبار افزایش دهد.
برآورد میزان افزایش حقوق بازنشستگان در سال ۱۴۰۵
بر اساس مصوبات نهایی، حداقل دستمزد برای سال ۱۴۰۵ با افزایشی در بازه ۲۵% الی ۳۰% (متناسب با شاخصهای اقتصادی و توافقات سهجانبه نمایندگان کارگری، کارفرمایی و دولت) همراه بوده است. با اعمال این درصد بر روی پایه حقوق سال گذشته، پایه مستمری بازنشستگان مشخص میگردد.
با در نظر گرفتن این ضرایب، انتظار میرود کف دریافتی یک بازنشسته تأمین اجتماعی با احتساب ۳۰سال سابقه پرداخت حق بیمه و برخورداری از مزایای اولیه، به رقمی بالغ بر ۱۵,۰۰۰,۰۰۰ الی ۱۷,۰۰۰,۰۰۰ تومان در ماه برسد. شایان ذکر است که این رقم برای افرادی که دارای۳۵سال سابقه بیمهپردازی هستند، با توجه به فرمولهای اکچوئری (بیمهای)، مبالغ بالاتری خواهد بود.
نقش مزایای جانبی و حق عائلهمندی بازنشستگان
دریافتی نهایی بازنشستگان تنها محدود به پایه حقوق نیست و مجموعهای از مزایای رفاهی را در بر میگیرد که هر ساله توسط هیئت وزیران بازنگری میشود:
۱. بن معیشت و حق مسکن: این دو ردیف پرداختی که تحت عنوان کمکهزینه تأمین معیشت و کمکهزینه مسکن در فیش حقوقی درج میشوند، بخش مهمی از دریافتی را تشکیل میدهند. پیشنهاد سازمان تأمین اجتماعی برای ارتقای این ارقام در سال ۱۴۰۵ به دولت ارسال شده است تا متناسب با هزینههای جاری خانوار تعدیل گردند.
۲. حق عائلهمندی و اولاد: در راستای قوانین حمایت از خانواده، حق همسر (برای بازنشستگان متأهل) و حق اولاد (برای فرزندان تحت تکفل) در سال جدید با رشد قابلتوجهی همراه شده است.
۳. حق سنوات: بازنشستگانی که بیش از حداقل سالهای الزامی (به عنوان مثال بیش از۲۰سال) حق بیمه پرداخت کردهاند، مشمول دریافت مبالغی تحت عنوان حق سنوات مازاد میشوند که این رقم نیز در سال۱۴۰۵مشمول افزایش درصدی شده است.
وضعیت بازنشستگان «سایر سطوح مزدی»
گروه بزرگی از مستمریبگیران سازمان تأمین اجتماعی در دسته سایر سطوح مزدی قرار دارند؛ یعنی افرادی که در دوران اشتغال حق بیمهای بالاتر از حداقل دستمزد پرداخت کردهاند. فرمول افزایش حقوق این دسته، معمولاً ترکیبی از یک درصد ثابت (که عموماً عددی کمتر از درصد افزایش حداقلبگیران است) به علاوه یک مبلغ ثابت ریالی ماهیانه (رقم ثابت) است. مصوبه مربوط به این بخش پس از تصویب هیئت مدیره سازمان و تأیید نهایی هیئت وزیران برای اجرا ابلاغ میشود تا عدالت بیمهای برای این قشر نیز رعایت گردد.
تداوم اجرای قانون متناسبسازی
یکی از محورهای مهم در سال ۱۴۰۵، ادامه اجرای طرح متناسبسازی (همسانسازی) حقوق بازنشستگان بر اساس احکام برنامه هفتم توسعه است. طبق این قانون، سازمان تأمین اجتماعی مکلف است شکاف دریافتی میان بازنشستگان سالهای گذشته را کاهش دهد.سرگرمی روز نوشت، اجرای فاز جدید این طرح در احکام سال ۱۴۰۵ لحاظ خواهد شد و منابع مالی آن از محل تأدیه دیون دولتی به سازمان تأمین اجتماعی برنامهریزی شده است.
زمان صدور احکام جدید بازنشستگان
طبق رویه اجرایی سالیان گذشته، معمولاً حقوق فروردینماه بر اساس نرخهای سال قبل پرداخت میشود و فرآیند محاسبات و صدور احکام جدید در اردیبهشتماه به پایان میرسد. بنابراین، بازنشستگان محترم حقوق اردیبهشت خود را بر اساس ارقام جدیدِ سال ۱۴۰۵ دریافت خواهند کرد و مابهالتفاوت افزایش حقوق مربوط به فروردینماه نیز، در ماههای ابتدایی سال (عموماً خردادماه) به صورت یکجا و بر اساس حروف الفبا به حساب آنان واریز خواهد شد. بازنشستگان میتوانند با مراجعه به سامانه خدمات الکترونیک سازمان، جزئیات فیش حقوقی جدید خود را مشاهده نمایند.