خبر فوری امروز از بازگشت تدریجی اینترنت جهانی | خبر جدید از اتصال اینترنت بین الملل امشب ۲۸ اردیبهشت ۱۴۰۵
امروز دوشنبه ۲۸ اردیبهشت ۱۴۰۵، در شرایطی به استقبال خبرهای اینترنتی میرویم که ۷۹ روز متوالی از اعمال محدودیتهای گسترده در دسترسی کاربران ایرانی به اینترنت جهانی میگذرد. بله درست خواندید؛ نزدیک به سه ماه از روزی میگذرد که خیلی از ما هر روز صبح با این سوال از خواب بیدار میشویم: «اینترنت بین الملل کی وصل می شود؟»
بعد از ۷۹ روز انتظار طاقتفرسا، امروز دوشنبه ۲۸ اردیبهشت ۱۴۰۵، اولین مژدههای واقعی برای بازگشت اینترنت بینالملل به گوش میرسد. تشکیل ستاد ویژه به ریاست معاون اول رئیسجمهور و اعلام برنامهریزی برای رفع انسداد حداکثر تا اواسط خرداد، امیدها را برای پایان یافتن یکی از طولانیترین دورههای اختلال اینترنت در سالهای اخیر زنده کرده است.
در این گزارش، تمام اخبار و تحولات تازه را مرور میکنیم و به این سوال داغ امروز پاسخ میدهیم. از وعدههای رسمی مقامات گرفته تا فهرست سایتهایی که در ۲۴ ساعت گذشته رفع محدودیت شدهاند، همه را برای شما آماده کردهایم.
برای درک بهتر وضعیت امروز، خوب است بدانیم این محدودیت از کجا شروع شد. درگیریهای نظامی آغاز شده در اسفند ۱۴۰۴، عملاً زمینهساز اعمال محدودیتهای گسترده در دسترسی به اینترنت بینالملل شد. مقامات مسئول بارها تأکید کردهاند که این محدودیتها «ناشی از شرایط جنگی تحمیلشده به کشور» بوده و «به واسطه شرایط جنگی در کشور است که بر ما تحمیل شده».
وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات در این باره گفته است: «قوه عاقله کشور و مدیران ارشد نظام به این باور دارند که دسترسی باکیفیت به اینترنت یک نیاز مردم است.» او همچنین تأکید کرده که وزارت ارتباطات به نمایندگی از مردم، شبانهروزی در حال تلاش است تا این ظرفیت را فراهم کند.
با این حال، واقعیت تلخ این است که بر اساس دادههای نهادهای پایش اینترنت، انسداد دسترسی به اینترنت بینالملل در ایران از مرز ۱۸۰۰ ساعت عبور کرده و وارد هفتادوهشتمین روز متوالی شده است.
طبق اعلام منابع رسمی، نخستین نشست «ستاد ویژه ساماندهی و راهبری فضای مجازی» به ریاست محمدرضا عارف، معاون اول رئیسجمهور، بهزودی برگزار میشود. مأموریت اصلی این ستاد، برنامهریزی برای «رفع انسداد اینترنتی حداکثر تا میانههای خرداد ماه» است.
بله، درست متوجه شدید. بر اساس جدیدترین اخبار، افق روشنی پیش روست و مقامات دولتی از برنامهریزی برای بازگشت تدریجی اتصال جهانی تا میانه خرداد خبر میدهند.
رئیسجمهور در ابلاغ این مأموریت، چند وظیفه کلیدی را برای این ستاد مشخص کرده است: تدوین و اجرای نقشه راه جامع تحول در حکمرانی فضای مجازی، بازآرایی ساختارهای تصمیمسازی و تصمیمگیری در حوزه فضای مجازی، و استقرار نظام نظارت راهبردی و پایش مستمر.
به عبارت سادهتر: بالاترین سطح مدیریت اجرایی کشور، با جدیت تمام وارد میدان شده تا این بحران ارتباطی را مدیریت کند.
فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، در آخرین اظهارات خود با اشاره به حساسیتهای اجتماعی نسبت به وضعیت اینترنت اعلام کرد که «نگاه دولت بر پایه عدالت ارتباطی و دسترسی برابر شهروندان است».
به گفته او، اینترنت دیگر یک ابزار صرفاً سرگرمی نیست، بلکه به بخش جداییناپذیر زندگی، آموزش و فعالیت اقتصادی مردم تبدیل شده و باید به عنوان یک ضرورت عمومی دیده شود.
سخنگوی دولت همچنین درباره «اینترنت پرو» توضیح داد که این طرح از ابتدا سازوکاری محدود و اضطراری بوده که پیش از جنگ و با هدف حمایت از کسبوکارهای وابسته به اینترنت بینالملل تصویب شده است. به گفته او، این طرح قرار نبوده به ساختاری دائمی یا تبعیضآمیز تبدیل شود، بلکه راهحلی برای حفظ حداقل کارکرد اقتصاد دیجیتال در شرایط خاص امنیتی بوده است.
یکی از خبرهای خوب این روزها، بازگشایی تدریجی دسترسی به برخی سرویسهای مهم و کاربردی برای کاربران ایرانی است. بر اساس گزارشهای منتشر شده، در ۲۴ ساعت گذشته موارد زیر در دسترس کاربران قرار گرفته است:
موتور جستجوی گوگل – پس از بیش از هزار ساعت محدودیت، دسترسی به موتور جستجوی گوگل برای کاربران ایرانی فراهم شده است. کاربران اپراتورهای مختلف در سراسر کشور به مرور به گوگل دسترسی خواهند یافت.
سرویس جیمیل (Gmail) – ایمیل گوگل نیز همراه با گوگل رفع محدودیت شده و کاربران میتوانند از خدمات ایمیل خود استفاده کنند.
ترنسلیت گوگل (Google Translate) – سرویس ترجمه گوگل نیز برای کاربران ایرانی قابل دسترس شده است.
گوگل مپ (Google Maps) – نقشههای گوگل هم در کنار سایر سرویسها رفع محدودیت شده است.
نکته مهم این است که فرآیند رفع محدودیت به صورت تدریجی و در حال انجام است و کاربران اپراتورهای مختلف در سراسر کشور با فاصله زمانی اندک، به این سرویسها دسترسی خواهند یافت.
این یک اتفاق مهم و امیدوارکننده است. چرا که این سرویسها زیرساخت اصلی بسیاری از فعالیتهای روزمره ما – از تحصیل و تحقیق گرفته تا کسبوکار و ارتباطات – را تشکیل میدهند.
حالا بیایید کمی عمیقتر به این موضوع نگاه کنیم. قطعی اینترنت فقط یک اختلال فنی ساده نیست. این موضوع هزینههای سنگینی برای اقتصاد ایران و حتی اقتصاد جهان دارد.
اقتصاد ایران: طبق گزارشهای اقتصادی، خسارت روزانه قطع دسترسی به اینترنت بینالمللی در ایران بین ۳۰ تا ۴۰ میلیون دلار خسارت مستقیم و تا ۸۰ میلیون دلار خسارت غیرمستقیم برآورد میشود. اگر این رقم را در بیش از ۷۰ روز قطعی فعلی ضرب کنیم، به عددی بالغ بر چندین میلیارد دلار میرسیم – رقمی که تنها شامل خسارات مستقیم بوده و هزینههای جانبی مانند از دست رفتن فرصتهای سرمایهگذاری و کاهش اعتماد تجاری در آن محاسبه نشده است.
اما شاید تلختر از همه، سرنوشت کسبوکارهای دیجیتال و هزاران جوان خلاق و تحصیلکردهای باشد که زندگی خود را بر پایه اقتصاد آنلاین بنا کردهاند. وزیر ارتباطات پیشتر هشدار داده بود که «تابآوری اقتصاد دیجیتال کشور در برابر قطع اینترنت حدود ۲۰ روز است» – عددی که اکنون چندین برابر شده و فشار بیسابقهای را بر این بخش وارد کرده است.
در دنیای امروز که همه چیز به هم متصل است، قطعی اینترنت در یک کشور به اندازه ایران – با بیش از ۸۵ میلیون جمعیت و جایگاه ویژه ژئوپلیتیک – بیتأثیر بر اقتصاد جهانی نیست. از تأخیر در تراکنشهای مالی بینالمللی و اختلال در زنجیرههای تأمین گرفته تا کاهش همکاریهای علمی و پژوهشی. ایران به عنوان یکی از بازیگران مهم منطقه، قطع ارتباطش به معنای ایجاد یک «نقطه کور» در نقشه اقتصاد دیجیتال جهان است.
زندگی روزمره مردم: فراتر از آمار و ارقام، واقعیت تلخ این است که بسیاری از آنلاینشاپها به دلیل عدم دسترسی مشتریان، نیمی از درآمد خود را از دست دادهاند و برخی حتی ورشکست شدهاند. هزاران دانشجو از دسترسی به منابع علمی و آموزشی بینالمللی محروم شدهاند. شرکتهای دانشبنیان که برای فعالیت خود به ارتباط با شرکای خارجی نیاز دارند، عملاً زمینگیر شدهاند.
اما مهمتر از همه، حس انزوا و قطع ارتباط با جهان است؛ حس تلخی که شاید هیچ شاخص اقتصادی نتواند آن را اندازه بگیرد.
با وجود تمام مشکلات، جای امیدواری زیادی وجود دارد. وزیر ارتباطات گفته است: «در تلاش برای برقراری اینترنت بینالملل در اسرع وقت هستیم و تلاش ما این است که هرچه سریعتر این شرایط بهبود پیدا کند.»
خبر خوش دیگر اینکه معاون شبکه شرکت مخابرات ایران در جدیدترین اظهارات خود، «اینترنت را حق اساسی مردم دانسته و تأکید کرده که مخابرات همواره سعی کرده این بستر را برای شهروندان فراهم کند.»
همچنین احسان چیتساز، معاون سیاستگذاری و برنامهریزی وزارت ارتباطات، در یادداشتی مهم تأکید کرده که «اینترنت زیرساخت تولید است نه ابزار مصرف» و «محدودیت آن، اقتصاد دیجیتال و آینده رقابتپذیری ایران را تهدید میکند.»
این تغییر نگاه – از اینترنت به عنوان یک «ابزار مصرفی» به یک «زیرساخت تولید» – نویدبخش آیندهای روشنتر در سیاستگذاریهای مرتبط با فضای مجازی است.
اگر شما هم جزو آن دسته از کاربرانی هستید که روزهاست نگران کسبوکار آنلاین، تحصیل، یا حتی ارتباط با عزیزانتان در خارج از کشور هستید، این مطلب را با دلگرمی کامل بخوانید.
افق روشن پیش روست. مقامات ارشد نظام و دولت به خوبی میدانند که اینترنت امروز به یک نیاز اساسی و ضروری برای مردم تبدیل شده است. هم وزیر ارتباطات میگوید «اینترنت یک ضرورت عمومی است» و هم سخنگوی دولت تأکید میکند که «رویکرد دولت، حرکت به سمت دسترسی پایدار، عادلانه و متوازن است».
ستاد ویژه به ریاست عارف با جدیت کار خود را آغاز کرده و وعده داده که حداکثر تا اواسط خرداد، شاهد رفع انسداد و بازگشت تدریجی اینترنت بینالملل باشیم.
امروز دوشنبه ۲۸ اردیبهشت ۱۴۰۵، بعد از ۷۹ روز محدودیت اینترنت بینالملل، اولین نشانههای بازگشایی تدریجی به چشم میخورد. از دسترسی دوباره به گوگل و جیمیل گرفته تا تشکیل ستاد ویژه و وعده رفع انسداد تا اواسط خرداد.
اینترنت بینالملل بالاخره وصل میشود. شاید نه امروز یا فردا، اما به زودی. مسئولان قول دادهاند و ستاد ویژه کار خود را آغاز کرده است.
شما چه فکر میکنید؟ آیا به وعدههای مسئولان برای بازگشت اینترنت تا اواسط خرداد خوشبین هستید؟ نظرات خود را در بخش دیدگاهها با ما به اشتراک بگذارید. همچنین اگر به سرویس خاصی دسترسی پیدا کردهاید که در این مطلب به آن اشاره نشده، خوشحال میشویم از تجربه شما مطلع شویم.