طرز تهیه سمبوسه سیبزمینی با نان لواش | ترد میماند و در روغن باز نمیشود
سمبوسه سیبزمینی یک شام یا میانوعده ساده و بدون گوشت است که با نان لواش، سیبزمینی آبپز، پیاز و سبزی معطر آماده میشود.
مواد داخل سمبوسه باید پیش از پیچیدن کاملاً خنک و بدون رطوبت اضافه باشند؛ در غیر این صورت نان لواش نرم میشود و هنگام سرخکردن باز میماند. این مقدار مواد حدود ۱۲ سمبوسه متوسط میدهد و برای ۴ نفر مناسب است.
زمان و مقدار
- زمان آمادهسازی: ۳۰ دقیقه
- زمان پخت سیبزمینی: ۲۵ تا ۳۵ دقیقه
- زمان خنکشدن مواد: حدود ۱۵ دقیقه
- زمان سرخکردن: ۱۰ تا ۱۵ دقیقه
- زمان کل: حدود یک ساعت
- تعداد: حدود ۱۲ عدد
- مناسب برای: ۴ نفر
مواد لازم برای سمبوسه سیبزمینی
- سیبزمینی متوسط: ۳ عدد، حدود ۶۰۰ گرم
- پیاز متوسط: یک عدد
- جعفری خردشده: ۳ قاشق غذاخوری
- گشنیز خردشده: ۳ قاشق غذاخوری
- پیازچه خردشده: ۲ قاشق غذاخوری
- نان لواش نرم: ۴ ورق
- روغن مایع برای تفتدادن پیاز: ۲ قاشق غذاخوری
- زردچوبه: یک قاشق چایخوری
- پودر کاری: نصف قاشق چایخوری
- فلفل سیاه: نصف قاشق چایخوری
- فلفل قرمز: نصف قاشق چایخوری یا متناسب با ذائقه
- نمک: حدود یک قاشق چایخوری
- روغن مخصوص سرخکردن: بهاندازهای که کف تابه حدود نیم تا یک سانتیمتر روغن داشته باشد
نسبت سه سیبزمینی به یک پیاز و استفاده از جعفری، پیازچه یا تره در دستورهای رایج سمبوسه سیبزمینی با نان لواش دیده میشود. مقدار سبزی این نسخه متعادل انتخاب شده تا مواد معطر باشند، اما بهدلیل رطوبت زیاد شل نشوند.
مواد لازم برای بستن لبه نان
- آرد سفید: یک قاشق غذاخوری
- آب: یک تا یکونیم قاشق غذاخوری
طرز تهیه سمبوسه سیبزمینی
۱. سیبزمینیها را آبپز کنید
سیبزمینیها را بشویید و با پوست داخل قابلمه قرار دهید. روی آنها آب سرد بریزید تا حدود دو سانتیمتر بالاتر از سطح سیبزمینیها را بپوشاند.
قابلمه را روی حرارت متوسط رو به زیاد بگذارید. پس از جوشآمدن آب، حرارت را متوسط کنید و سیبزمینیها را ۲۵ تا ۳۵ دقیقه بپزید. وقتی نوک چاقو یا چنگال بدون فشار زیاد وارد مرکز سیبزمینی شد، پخته است.
سیبزمینیها را بلافاصله از آب خارج کنید. باقیماندن آنها در آب گرم، بافتشان را مرطوبتر میکند.
۲. سیبزمینی را خرد کنید
وقتی سیبزمینیها بهاندازهای خنک شدند که بتوان آنها را در دست گرفت، پوستشان را جدا کنید.
سیبزمینی را با چنگال یا گوشتکوب بهصورت درشت له کنید. مواد نباید مانند پوره کاملاً یکدست و کشدار شوند؛ باقیماندن چند تکه کوچک سیبزمینی، بافت داخل سمبوسه را بهتر نگه میدارد.
۳. پیاز و ادویهها را تفت دهید
پیاز را نگینی ریز خرد کنید. دو قاشق غذاخوری روغن را داخل تابه بریزید و روی حرارت متوسط گرم کنید.
پیاز را اضافه کنید و ۵ تا ۷ دقیقه تفت دهید تا نرم و طلایی روشن شود. زردچوبه، پودر کاری، فلفل سیاه و فلفل قرمز را اضافه کنید و حدود ۳۰ ثانیه هم بزنید؛ همین زمان برای بازشدن عطر ادویهها کافی است.
۴. سیبزمینی را با پیاز مخلوط کنید
سیبزمینی لهشده را داخل تابه بریزید و نمک را اضافه کنید. مواد را ۲ تا ۳ دقیقه روی حرارت متوسط رو به کم زیرورو کنید تا سیبزمینی با پیاز و ادویه مخلوط شود.
اگر کف تابه یا مواد آب دارد، پخت را کمی ادامه دهید تا رطوبت آن تبخیر شود. مایه سمبوسه باید منسجم باشد و هنگام جمعکردن با قاشق، آب یا روغن از آن جدا نشود.
۵. سبزیها را در پایان اضافه کنید
جعفری، گشنیز و پیازچه خردشده را اضافه کنید. مواد را یک تا ۲ دقیقه روی حرارت کم هم بزنید؛ سبزی فقط باید کمی نرم شود و نیازی به سرخشدن طولانی ندارد. در دستورهای رایج نیز سبزیها در پایان به سیبزمینی و پیاز افزوده میشوند و فقط مدت کوتاهی حرارت میبینند.
تابه را از روی حرارت بردارید و مزه مواد را بررسی کنید. اگر سمبوسه تند دوست دارید، در همین مرحله کمی فلفل قرمز بیشتر اضافه کنید.
۶. مواد را کاملاً خنک کنید
مایه سمبوسه را داخل بشقاب یا سینی پهن پخش کنید و حدود ۱۵ دقیقه کنار بگذارید تا کاملاً خنک شود.
مواد گرم داخل نان بخار تولید میکنند و باعث نرمشدن لواش میشوند. خنک و نسبتاً خشک بودن مواد میانی، پیچیدن سمبوسه را آسانتر میکند.
۷. نان لواش را برش بزنید
هر ورق نان لواش را به نوارهایی به عرض حدود ۸ تا ۱۰ سانتیمتر برش دهید. نوارها باید بهاندازهای بلند باشند که چند بار به شکل مثلث روی هم تا شوند.
از نان نرم و تازه استفاده کنید. نان خشک هنگام پیچیدن ترک میخورد. در صورت خشکبودن لبهها، دستتان را کمی مرطوب کنید و فقط روی قسمت خشک بکشید؛ نان را خیس نکنید.
۸. چسب آرد را آماده کنید
آرد را داخل کاسه کوچکی بریزید و آب را کمکم اضافه کنید تا خمیری روان و چسبنده به دست آید.
این خمیر برای چسباندن قسمت پایانی نان است و کمک میکند سمبوسه داخل روغن باز نشود.
۹. سمبوسهها را مثلثی بپیچید
یک نوار نان را روی سطح کار قرار دهید. گوشه پایین نوار را به سمت ضلع مقابل تا کنید تا یک مثلث کوچک تشکیل شود.
مثلث را باز کنید تا فضایی شبیه پاکت ایجاد شود. حدود یکونیم قاشق غذاخوری از مواد خنک داخل آن بگذارید. سمبوسه را بیش از حد پر نکنید؛ مواد باید داخل مثلث جا بگیرند و به لبههای نان فشار نیاورند.
مثلث را چند بار روی طول نان تا بزنید. روی قسمت پایانی کمی چسب آرد بمالید و آن را محکم روی سمبوسه بچسبانید. روش پیچیدن مثلثی و استفاده از نوارهای بلند لواش در دستورهای رایج سمبوسه جنوبی نیز به همین شکل انجام میشود.
۱۰. روغن را گرم کنید
داخل تابهای نسبتاً گود بهاندازهای روغن بریزید که عمق آن حدود نیم تا یک سانتیمتر باشد. تابه را روی حرارت متوسط قرار دهید.
دمای مناسب روغن حدود ۱۶۵ تا ۱۷۵ درجه سانتیگراد است. اگر دماسنج ندارید، گوشه کوچکی از نان را داخل روغن بیندازید؛ باید بلافاصله حبابهای ریز اطراف آن تشکیل شود، اما نان در چند ثانیه نسوزد. محدوده نزدیک ۱۶۵ تا ۱۷۱ درجه برای سرخکردن سمبوسه پیشنهاد شده است.
۱۱. سمبوسهها را سرخ کنید
سمبوسهها را ابتدا از سمتی که لبه نان بسته شده داخل روغن قرار دهید. این کار کمک میکند درز نان زودتر بسته شود و باز نماند.
هر بار ۳ یا ۴ سمبوسه داخل تابه بگذارید. شلوغکردن تابه دمای روغن را پایین میآورد و نان روغن بیشتری جذب میکند.
سمبوسهها را حدود یک تا ۲ دقیقه سرخ کنید و در میانه پخت برگردانید. زمانی آمادهاند که هر دو طرف نان طلایی و ترد شده باشد. نان لواش نازک است و در روغن داغ خیلی سریع رنگ میگیرد؛ بنابراین از کنار تابه دور نشوید.
۱۲. روغن اضافه را بگیرید
سمبوسههای سرخشده را روی توری فلزی قرار دهید تا روغن اضافه خارج شود. توری نسبت به دستمال کاغذی کمک میکند بخار زیر نان حبس نشود و سطح سمبوسه تردتر بماند.
سمبوسه را گرم همراه سس تند، سس گوجه، ترشی انبه یا سس تمر هندی سرو کنید.
چرا سمبوسه داخل روغن باز میشود؟
مواد را بیش از حد داخل نان ریختهاید
برای هر نوار لواش، حدود یکونیم قاشق غذاخوری مواد کافی است. پرکردن زیاد به لبهها فشار میآورد و هنگام سرخشدن نان را باز میکند.
لبه نان چسبانده نشده است
قسمت پایانی نان را با مخلوط آرد و آب محکم کنید و سمبوسه را ابتدا از همان سمت داخل روغن بگذارید.
مواد میانی گرم یا مرطوب بودهاند
بخار سیبزمینی گرم نان را نرم میکند. همچنین سبزی یا پیاز آبدار باعث میشود لایههای نان از داخل خیس شوند. مایه را پهن کنید تا پیش از پیچیدن کاملاً خنک شود.
نان بیش از حد خشک بوده است
نان خشک هنگام تاخوردن ترک میخورد و روغن از میان ترکها وارد مواد میشود. از لواش تازه و نرم استفاده کنید.
چرا سمبوسه روغن زیادی جذب میکند؟
مهمترین علت، پایینبودن دمای روغن است. اگر روغن هنوز گرم نشده باشد، نان بهجای اینکه سریع ترد شود، روغن را جذب میکند.
هر بار تعداد کمی سمبوسه سرخ کنید و میان دو نوبت اجازه دهید روغن دوباره گرم شود. روغن بیش از حد داغ نیز مناسب نیست؛ سطح نان سریع میسوزد، درحالیکه مواد داخل هنوز بهاندازه کافی گرم نشدهاند.
سمبوسه ترد میخواهید؟ این نکات را رعایت کنید
- مواد میانی را قبل از پیچیدن کاملاً خنک کنید.
- نان را بیش از حد خیس نکنید.
- سمبوسهها را نزدیک زمان سرخکردن بپیچید.
- تابه را شلوغ نکنید.
- سمبوسه سرخشده را روی توری و در یک لایه قرار دهید.
- روی سمبوسههای داغ را نپوشانید؛ بخار، نان را نرم میکند.
جایگزین مواد
بهجای گشنیز
میتوانید مقدار گشنیز را با جعفری یا پیازچه جایگزین کنید. طعم سمبوسه ملایمتر میشود، اما بافت مواد تغییر جدی نمیکند.
بهجای پودر کاری
نصف قاشق چایخوری زیره آسیابشده یا پاپریکا قابل استفاده است. زیره عطر گرمتری ایجاد میکند و پاپریکا طعمی ملایمتر دارد.
سمبوسه کمروغن
برای نسخه فرپز، سطح سمبوسهها را با لایه نازکی روغن چرب کنید و آنها را در فر از قبل گرمشده با دمای ۲۰۰ درجه سانتیگراد قرار دهید. پس از ۱۰ دقیقه برگردانید و حدود ۸ تا ۱۰ دقیقه دیگر بپزید تا هر دو طرف برشته شود. این روش پیشتر در دستور سمبوسه سیبزمینی و پنیر سرگرمی روز استفاده شده است.
نگهداری و گرمکردن مجدد
سمبوسههای باقیمانده را حداکثر تا ۲ ساعت پس از پخت داخل ظرف دربسته بگذارید و در یخچال با دمای ۴ درجه یا کمتر نگهداری کنید. باقیمانده غذاهای پخته بهتر است طی ۳ تا ۴ روز مصرف شود.
برای گرمکردن، سمبوسهها را ۵ تا ۸ دقیقه در فر یا هواپز گرم قرار دهید تا نان دوباره ترد شود. مایکروویو مواد داخل را گرم میکند، اما نان لواش را نرم خواهد کرد.
مواد میانی را میتوان یک روز زودتر آماده کرد و در ظرف دربسته داخل یخچال گذاشت. نانها را بهتر است نزدیک زمان پخت پر و پیچیده کنید.
پرسشهای رایج
سیبزمینی سمبوسه را له کنیم یا نگینی؟
هر دو روش قابل اجراست. سیبزمینی درشتلهشده داخل نان بهتر منسجم میماند، اما نگینیکردن بافت تکهایتری ایجاد میکند. در هر دو حالت، سیبزمینی نباید آبدار باشد.
سمبوسه سیبزمینی باید خیلی تند باشد؟
سمبوسه جنوبی معمولاً تند تهیه میشود، اما مقدار فلفل کاملاً ذائقهای است. نصف قاشق چایخوری فلفل قرمز تندی متوسطی ایجاد میکند؛ برای کودکان یا افراد حساس میتوان آن را حذف کرد.
میتوان پیاز را خام اضافه کرد؟
بهتر است پیاز تفت داده شود. پیاز خام هنگام پخت آب آزاد میکند و ممکن است داخل نان نیمپز و مرطوب بماند.
چرا نان سمبوسه بعد از چند دقیقه نرم میشود؟
چیدن سمبوسهها روی هم یا پوشاندن آنها بخار را حبس میکند. سمبوسههای سرخشده را در یک لایه روی توری بگذارید و تا زمان سرو رویشان را نپوشانید.
میتوان سمبوسه سرخشده را فریز کرد؟
بله. سمبوسههای کاملاً خنک را ابتدا با فاصله روی سینی منجمد کنید و سپس داخل کیسه فریزر قرار دهید. برای مصرف، آنها را بدون یخزدایی کامل در فر گرم کنید. فریزکردن سمبوسه پخته نسبت به نوع خام نتیجه بهتری دارد، چون مواد خام هنگام بازشدن یخ ممکن است نان را مرطوب کنند.