مبلغ شگفت انگیز افزایش حقوق بازنشستگان و فرهنگیان بازنشسته در سال ۱۴۰۵؛ افزایش ۳۰٪ + ۴۰٪ برای این گروه از بازنشستگان
بازنشستگان کشوری ایران در سالهای اخیر با کاهش محسوس قدرت خرید مواجه بودهاند.
تورم بالا و افزایش روزافزون هزینههای زندگی باعث شده بسیاری از مستمریبگیران احساس کنند حقوق دریافتی آنها پاسخگوی نیازهای اساسی نیست. در همین راستا، مصوبه بودجه سال ۱۴۰۵ با هدف حفظ قدرت خرید بازنشستگان و کاهش شکاف حقوق با شاغلان، تغییر قابل توجهی در میزان افزایش حقوق ایجاد کرده است.
بر اساس مصوبه بودجه و اظهارات مسئولان سازمان برنامه و بودجه، افزایش حقوق بازنشستگان کشوری در سال ۱۴۰۵ شامل دو جزء اصلی است:
افزایش سنواتی حقوق: همانند سالهای گذشته، برای همه بازنشستگان درصدی ثابت (حدود ۲۰٪) در نظر گرفته شده است.
همسانسازی حقوق بازنشستگان: برای کاهش فاصله حقوق مستمریبگیران با حقوق شاغلان، مبلغی جداگانه اضافه شده است که موجب افزایش بیش از ۳۰٪ برای بسیاری از بازنشستگان میشود.
مجموع این دو جزء به این معنی است که حقوق بسیاری از بازنشستگان نسبت به سال گذشته به شکل چشمگیری افزایش یافته و برای برخی گروهها بیش از ۳۰٪ رشد خواهد داشت. البته رقم دقیق افزایش برای هر فرد بسته به سابقه خدمت، سطح حقوق قبلی و صندوق بازنشستگی متفاوت است.
ترکیب دو نوع افزایش: برخلاف روال معمول که افزایش حقوق تنها درصدی ثابت بود، امسال افزایش سنواتی با همسانسازی ترکیب شده است. این رویکرد کمسابقه باعث شده درصد افزایش برای بسیاری از بازنشستگان بیش از ۳۰٪ شود.
تطابق با نرخ تورم: با وجود تورم بالای چند سال اخیر، بسیاری از حقوقها توان جبران قدرت خرید را نداشتند. این افزایش قابل توجه، هرچند ممکن است هنوز کامل فاصله با تورم را جبران نکند، اما نسبت به سالهای گذشته یک گام بزرگ در حفظ عدالت درآمدی تلقی میشود.
افزایش قدرت خرید: برای مستمریبگیرانی که حقوق پایه پایینی دارند، افزایش بیش از ۳۰٪ میتواند فشار مالی برای خرید کالاهای اساسی را کاهش دهد.
کاهش نارضایتی اجتماعی: اعتراضات بازنشستگان در سالهای اخیر به دلیل مطالبات معیشتی بوده است. افزایش حقوق و اجرای همسانسازی میتواند تا حدی از تنشهای اجتماعی بکاهد و رضایت عمومی را افزایش دهد.
فشار بر بودجه دولت: افزایش حقوق، به خصوص با اجرای همسانسازی، هزینههای عمومی را بالا میبرد و ممکن است کسری بودجه دولت را تشدید کند. این موضوع دولت را وادار میکند از ابزارهایی مانند انتشار اوراق یا افزایش مالیات استفاده کند.
اثر تورمی میانمدت: اگر افزایش حقوق با افزایش تولید یا بهرهوری همراه نباشد، ممکن است موجب افزایش تقاضای کل و تورم شود و اثر معکوس بر قدرت خرید داشته باشد.
نحوه محاسبه افزایش حقوق بازنشستگان
افزایش حقوق بازنشستگان کشوری در سال ۱۴۰۵ بر اساس ترکیب افزایش پایه (سنواتی) و همسانسازی حقوق بازنشستگان تعیین شده است.
حقوق پایه و حداقل حقوق برای بازنشستگان تنظیم شده و بسته به صندوق بازنشستگی (کشوری، لشکری یا سایر صندوقها) ممکن است اندکی متفاوت باشد.
درصد افزایش برای هر بازنشسته با توجه به سطح حقوق قبلی، سابقه خدمت و صندوق بازنشستگی متفاوت خواهد بود.
در سالهای گذشته، افزایش حقوق معمولاً تنها شامل درصد ثابت بود و ارزش واقعی حقوق به دلیل تورم بهطور کامل جبران نمیشد. اما ترکیب سال ۱۴۰۵ با همسانسازی، رویکرد متفاوتی است که دولت برای بهبود عدالت درآمدی و کاهش فاصله با حقوق شاغلان اتخاذ کرده است.
افزایش حقوق بیش از ۳۰٪ برای بسیاری از بازنشستگان کشوری در سال ۱۴۰۵ بر اساس مصوبه بودجه و تصمیم سازمان برنامه و بودجه است.
درصد افزایش برای هر فرد بسته به سطح حقوق قبلی و سنوات خدمت متفاوت خواهد بود.سرگرمی روز نوشت،هدف اصلی دولت، کاهش شکاف با حقوق شاغلان و بهبود قدرت خرید مستمریبگیران اعلام شده است.
کارشناسان اقتصادی تأکید دارند که برای جلوگیری از اثرات تورمی و تثبیت این افزایش، برنامههای بلندمدت اقتصادی و رشد تولید باید همزمان اجرا شود.
با این تصمیم، دولت ایران در سال ۱۴۰۵ گامی مهم برای حفظ قدرت خرید و کاهش نابرابری درآمدی بازنشستگان برداشته است، اما کارشناسان هشدار میدهند که اجرای موفق این افزایش نیازمند کنترل تورم و سیاستهای اقتصادی هماهنگ است تا اثرات مثبت آن پایدار باقی بماند.