اخبار اینترنت بین املل | قطع اینترنت چه بلایی سر نسل زد می‌آورد؟

به گزارش سرگرمی روز، «علیرضا شریفی یزدی» استاد دانشگاه و روانشناس اجتماعی در گفت‌وگو با ایلنا در خصوص واکنش‌ها به محدودیت دسترسی به اینترنت در کشور گفت: واکنش نسل‌های مختلف نسبت به تعطیلی اینترنت یکسان نیست. افراد جامعه ما و حتی کل ساکنان کره زمین، در خصوص اینترنت به دو گروه تقسیم می‌شوند: مهاجران به دنیای دیجیتال و فضای مجازی، و مقیمان این فضا.

وی معتقد است: دهه شصتی‌ها، دهه پنجاهی‌ها و نسل‌های پیش از آن در واقع مهاجرانی به فضای مجازی به شمار می‌روند. آنان کسانی هستند که در دورانی بدون اینترنت، سبک زندگی فاقد آن را تجربه کرده‌اند و سپس در فضایی قرار گرفته‌اند که اینترنت، تمامی اجزا و ویژگی‌های جامعه را در بر گرفته است. بنابراین خود را با این شرایط تطبیق داده‌اند.

شریفی یزدی اضافه کرد: هنگامی که اینترنت قطع می‌شود، آنان نیز البته با مشکلاتی روبرو می‌گردند؛ نه تنها در زمینه کسب‌وکار، بلکه در زندگی روزمره و روتین عادی خود. با این حال، برایشان چندان دشوار نخواهد بود، زیرا نداشتن اینترنت حالتی نوستالژیک به همراه دارد و آنان می‌توانند به آسانی با آن کنار بیایند، هرچند که مشکلات را تجربه می‌کنند. امروزه، تمامی جنبه‌های زندگی انسان به اینترنت وابسته است؛ حتی نوبت‌گیری را در نظر بگیرید.

ایجاد حس‌ عدم امنیت و اضطراب در نسل زد با قطع اینترنت

به گفته وی اما مقیمان این فضا، یعنی نسلی که عمدتاً از نیمه دوم دهه هفتاد، دهه هشتاد و دهه نود به بعد هستند، با اینترنت، فضای مجازی و دنیای دیجیتال بالیده‌اند. هنگامی که این دنیا از آنان جدا می‌شود، گویی یکی از شاهرگ‌های حیاتی‌شان قطع می‌گردد. زیرا آنان دیگر قدرت مقایسه را دارند و مشاهده می‌کنند که در ایران قطع اینترنت رخ می‌دهد، اما مثلاً در کره جنوبی قطع نیست. در گام نخست، احساس ناکامی، عدم امنیت، سرخوردگی و نگرانی بر آنان چیره می‌شود. این احساس سرخوردگی و نگرانی بسیار سریع به اضطراب تبدیل می‌گردد. بنابراین، نخستین واکنش این افراد، حس‌ عدم امنیت و اضطراب است.

توسل به تفریحات ناسالم؛ از اعتیاد تا روابط نامتعارف

این روانشناس اجتماعی در ادامه توضیح داد: این اضطراب از یک سو به افسردگی، انزوا و پیامدهای ناشی از آن منجر می‌شود مانند توسل به تفریحات ناسالم، از اعتیاد گرفته تا روابط نامتعارف و نامناسب. از سوی دیگر، از منظر اجتماعی، این اضطراب به خشم تبدیل می‌شود و خشمی را در درون این نسل می‌کارد و نگه می‌دارد که در انتظار نخستین جرقه و رویداد است تا آن را بروز دهد؛ مثلاً در کف خیابان یا به اشکال گوناگون دیگر. در نتیجه، آثار و پیامدهای منفی آن عبارتند از افسردگی و اضطراب به عنوان گام نخست و انتظار خشم جمعی و پرخاش عمومی در این نسل به این دلیل، به شدت افزایش می‌یابد.

به گفته وی از منظر اجتماعی، تفاوت میان نسلی که با پدیده‌ای ناآشنا است و تنها دورادور از آن آگاهی دارد، با کسی که با آن عجین شده، درس و تفریح و افزایش دانش و اطلاعات خود را با آن پیش می‌برد، کاملاً مشهود است.

شریفی یزدی تصریح کرد: اکنون اگر بخواهید این [اینترنت] را از آنان بگیرید،  خشمی در آنان شکل می‌گیرد که هر لحظه امکان بروز دارد. این بروز، گاه به صورت درونی است که شاید به اعتیاد و امثال آن تبدیل شود، اما بخش عمده آن ممکن است به اشکال مختلف اعتراضی منجر شود.

این جامعه‌شناس ادامه داد: مشکل ما این است که بزرگ‌ترها گمان می‌کنند جوانان کمتر می‌فهمند؛ به همین دلیل، در رویدادهای دی‌ماه ۹۶ و ۹۸ نیز شاهد بودیم که خانواده‌ها هشدار می‌دادند: «هوای نوجوان و جوان‌تان را داشته باشید». غافل از اینکه آنان گاه قدرت تحلیل بالاتری نسبت به والدین خود دارند.

نباید جوانان را خشمگین کنیم

وی ادامه داد: احتمال دارد خشم در جوانان، هنگامی که به صورت زنجیره‌ای درآید، به اعتراض تبدیل شود. به اصطلاح، به اشکال گوناگون از شکل‌های فردی‌تر مانند وندالیسم تا اشکال بسیار بزرگ‌تر همچون رخدادهایی که طی هشت سال گذشته تجربه کرده‌ایم، خود را بروز می‌دهد.

شریفی یزدی در ادامه تأکید کرد: کسانی که در آن زمینه تصمیم‌گیری می‌کنند، با این ذهنیت عمل می‌کنند که اگر اینترنت را آزاد بگذاریم، ممکن است مسائل امنیتی پیش آید یا عده‌ای از آن به عنوان ابزار جاسوسی سوءاستفاده کنند. هر دوی این دیدگاه‌ها، در حقیقت از منظر تحلیل جامعه‌شناختی، تحلیل‌های نادرستی است.

وی افزود: نکته دوم این است که حوادث سنگین اخیر کشور به ما نشان داد که این ابزارها، ابزارهای جدی متأسفانه برای جاسوسی و مسائل جدی که در کشور رخ می‌دهد، نیستند و باید آن را در جای دیگری (جریان‌های نفوذی که خود مسئولان نیز مطرح می‌کنند) جستجو کرد که البته موضوع بحث ما و شما نیست.

شریفی یزدی در پایان گفت: بر این باور هستم که اگر مسئولان هرچه زودتر   اینترنت را آزاد کنند و از «اینترنت طبقاتی» دست بردارند، کمک شایانی به جامعه خواهند کرد. به هر حال، این ابزار مانند تیغ دو لبه است؛ یعنی هم می‌توان از آن برای رشد و شکوفایی کشور بهره برد و حتی اهدافی که خود نظام حکمرانی از آن استفاده می‌کند و هم در جهت مخالف آن بهره گرفت.